1
Spis treści
1. MODEL BIZNESOWY GRUPY KAPITAŁOWEJ RAINBOW TOURS ................................................................................... 2
1.1. DZIAŁALNOŚĆ ORAZ OTOCZENIE BIZNESOWE ....................................................................................................................... 2
1.1.1. Podstawowa działalność ............................................................................................................................................ 2
1.1.2. Organizacja i struktura ............................................................................................................................................... 3
1.1.3. Opis produktów i usług ............................................................................................................................................... 5
1.1.4. Opis branży i rynków, na których działa Grupa ........................................................................................................ 11
1.1.5. Główne tendencje i czynniki mające wpływ na rozwój branży i Grupy .................................................................... 17
1.2. GŁÓWNE CELE STRATEGICZNE, MISJA I WARTOŚCI ............................................................................................................. 20
1.3. ŁAŃCUCH WARTOŚCI ....................................................................................................................................................... 21
1.4. POZOSTAŁE INFORMACJE ................................................................................................................................................. 24
1.5. INFORMACJA DOTYCZĄCA KWALIFIKACJI DZIAŁALNOŚCI ZGODNIE Z TAKSONOMIĄ UE ........................................................... 24
2. OPIS POSZCZEGÓLNYCH POLITYK, PROCEDUR NALEŻYTEJ STARANNOŚCI ORAZ REZULTATÓW ICH
STOSOWANIA ............................................................................................................................................................................ 32
2.1. OGÓLNE ZAŁOŻENIA DZIAŁALNOŚCI GRUPY W OBSZARZE ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU ..................................................... 32
2.2. NIEFINANSOWE WSKAŹNIKI EFEKTYWNOŚCI ZWIĄZANE Z DZIAŁALNOŚCIĄ GRUPY KAPITAŁOWEJ RAINBOW TOURS.................. 33
2.3. SZCZEGÓŁOWY OPIS POLITYK, PROCEDUR NALEŻYTEJ STARANNOŚCI ORAZ REZULTATÓW ICH STOSOWANIA .......................... 34
2.3.1. Zagadnienia społeczne ............................................................................................................................................ 34
2.3.2. Zagadnienia pracownicze ........................................................................................................................................ 44
2.3.3. Poszanowanie praw człowieka ................................................................................................................................ 57
2.3.4. Różnorodność .......................................................................................................................................................... 60
2.3.5. Środowisko naturalne .............................................................................................................................................. 61
2.3.6. Przeciwdziałanie korupcji ......................................................................................................................................... 66
3. ZARZĄDZANIE RODZAJAMI RYZYKA ZWIĄZANYMI Z DZIAŁALNOŚCIĄ GRUPY, MAJĄCYMI WPŁYW NA
ZAGADNIENIA NIEFINANSOWE ................................................................................................................................................ 72
3.1. OPIS ZARZĄDZANIA ISTOTNYMI RODZAJAMI RYZYKA ZWIĄZANYMI Z DZIAŁALNOŚCIĄ GRUPY, MAJĄCYMI WPŁYW NA ZAGADNIENIA
NIEFINANSOWE ............................................................................................................................................................................... 72
3.2. OPIS ZARZĄDZANIA RELACJAMI Z POSZCZEGÓLNYMI GRUPAMI INTERESARIUSZY................................................................... 78
4. ZASADY, NA PODSTAWIE KTÓRYCH SPORZĄDZONO SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE NA TEMAT
INFORMACJI NIEFINANSOWYCH ............................................................................................................................................. 79
Niniejsze Sprawozdanie zostało sporządzone na podstawie art. 49b ust. 1 i nast. (w odniesieniu do Rainbow Tours S.A.) oraz na podstawie art.
55 ust. 2b i nast. w zw. z art. 49b ust. 2-8 (w odniesieniu do Grupy Kapitałowej Rainbow Tours) ustawy z dnia 29.09.1994 r. o rachunkowości (tj.
Dz.U. z 2021 roku, poz. 217 z późn. zm.). Spółka, działająca także jako jednostka dominująca w Grupie Kapitałowej Rainbow Tours, na podstawie
art. 49b ust. 9 i na podstawie art. 55 ust. 2c ustawy o rachunkowości, sporządziła w miejsce sporządzania i zamieszczania oświadczenia
jednostkowego na temat informacji niefinansowych i w miejsce sporządzania i zamieszczania oświadczenia skonsolidowanego na temat informacji
niefinansowych, jako wyodrębnionych części sprawozdania Zarządu z działalności Spółki i Grupy Kapitałowej Rainbow Tours w roku obrotowym
2021 niniejsze, odrębne Sprawozdanie na temat informacji niefinansowych w ujęciu jednostkowym i w ujęciu skonsolidowanym („Sprawozdanie
na temat informacji niefinansowych Rainbow Tours Spółki Akcyjnej oraz Grupy Kapitałowej Rainbow Tours za 2021 rok”).
Na potrzeby opracowania niniejszego Sprawozdania Spółka, działająca także jako jednostka dominująca w Grupie Kapitałowej Rainbow Tours,
dokonała analizy wewnętrznej realizowanych działań, posiadanych polityk i procedur należytej staranności. Analizy wewnętrzne zostały wykonane
m.in. na podstawie międzynarodowego standardu Global Reporting Initiative (GRI) wersja G4. W rezultacie, zgodnie z art. 49b ust. 8 ustawy o
rachunkowości, stosowanego również odpowiednio do informacji na temat danych niefinansowych na poziomie skonsolidowanym na podstawie
art. 55 ust. 2b ustawy o rachunkowości, dokonano wyboru własnych zasad bazujących na aspektach niefinansowych w zakresie, w jakim są̨ one
niezbędne do oceny rozwoju, wyników i sytuacji Spółki i Grupy Kapitałowej. Równocześnie jednak, niniejsze Sprawozdanie nie może być
traktowane jako opracowane zgodnie („in accordance”) z Global Reporting Initiative (GRI) wersja GRI Standards.
Z uwagi na fakt, iż działalność Grupy Kapitałowej skoncentrowana jest głównie w Spółce dominującej, tj. Rainbow Tours S.A., informacje podane
w Sprawozdaniu w wielu aspektach zostały opisane i przedstawione z perspektywy jednostkowej, tj. Rainbow Tours S.A.
W dniu publikacji rocznego jednostkowego raportu okresowego (Raport Roczny R 2021) oraz rocznego skonsolidowanego raportu okresowego
(Raport Roczny RS 2021), tj. w dniu 29.04.2022 r., Spółka zamieszcza niniejsze Sprawozdanie na stronie internetowej relacji inwestorskich Spółki
pod adresem https://ir.r.pl w zakładce CSR/Dokumenty CSR.
2
1. MODEL BIZNESOWY GRUPY KAPITAŁOWEJ RAINBOW TOURS
1.1. Działalność oraz otoczenie biznesowe
1.1.1. Podstawowa działalność
Grupa Kapitałowa Rainbow Tours, głównie poprzez działalność realizowaną przez jednostkę dominującą w Grupie, tj. poprzez
działalność Rainbow Tours S.A., koncentruje się przede wszystkim na organizacji i sprzedaży własnych usług turystycznych.
Zajmuje się także sprzedażą biletów lotniczych, autokarowych oraz promowych. W jej ofercie istotną rolę odgrywają zwykle
ponadprzeciętnie dochodowe wycieczki objazdowe, egzotyczne i egzotyczno-objazdowe.
Z uwagi na fakt, iż działalność Grupy Kapitałowej skoncentrowana jest głównie w Spółce dominującej, informacje podane w
niniejszym Sprawozdaniu w wielu aspektach zostały opisane i przedstawione z perspektywy jednostkowej Rainbow Tours S.A.
Spółka dominująca w Grupie Kapitałowej Rainbow Tours działa na polskim rynku turystycznym od około 30 lat, a w formie spółki
akcyjnej od 2003 roku. W opublikowanym za rok 2019 rankingu touroperatorów (turystyka wyjazdowa)
1
Spółka dominująca
uplasowała się na trzeciej pozycji wśród największych operatorów turystycznych działających w Polsce (pod względem wartości
przychodów ze sprzedaży), tj. z Biurem Podróży Itaka oraz TUI Poland Sp. z o.o. Ostatni opublikowany ranking touroperatorów za
rok 2020
2
plasuje Rainbow Tours S.A. na drugiej pozycji wśród działających na polskim rynku touroperatorów, za Biurem Podróży
Itaka. Pozycja ta jednak została przyznana Rainbow Tours S.A. wobec braku na dzień publikacji rankingu (czerwiec 2021 roku)
informacji i danych nt. działalności TUI Poland Sp. z o.o. Na podstawie opublikowanych w terminie późniejszym danych dotyczących
wartości obrotów TUI Poland Sp. z o.o. za rok obrotowy 2019/2020 pokazuje TUI Poland Sp. z o.o. jako lidera sprzedaży w Polsce
wycieczek i wyjazdów zorganizowanych (przychody za wskazany okres roku obrotowego wyniosły 1.131,1 mln zł, wobec poziomu
obrotów osiągniętego przez Biuro Podróży Itaka za rok obrotowy 2020 w wysokości 720,05 mln zł i poziomu obrotów osiągniętego
przez Rainbow Tours S.A. za rok obrotowy 2020 na poziomie 403,90 mln zł)
3
. Po uzupełnieniu rankingu redakcji „Wiadomości
Turystycznych” o opublikowane dane na temat wyników finansowych TUI Poland Sp. z o.o. spółka Rainbow Tours S.A. plasuje się
na trzeciej pozycji wśród działających na polskim rynku touroperatorów (pod względem poziomu przychodów). Zgodnie z
doniesieniami medialnymi co raz bardziej istotną pozycję na rynku organizatorów turystyki wyjazdowej zajmuje Coral Travel Poland
Sp. z o.o. (podmiot realizujący wyjazdy głównie do Turcji; w roku 2021 na rekordowych pułapach pod względem obsłużonych na
tym kierunku klientach)
4
.
Portfolio produktowe Spółki obejmuje wyjazdy do bez mała 100 krajów świata z wylotami do ponad 150 destynacji. W 2019 r. z
oferty Spółki dominującej skorzystało 491 tys. klientów; z uwagi na pandemię koronawirusa SARS-CoV-2 w roku 2020, który był
rokiem dotkniętym niespotykanym kryzysem m.in. branży turystycznej, któremu towarzyszyły zakazy wyjazdów, restrykcje w
podróżowaniu i inne, obowiązujące na całym świecie i w lokalizacjach destynacji wyjazdowych objętych ofertą Spółki (która w
praktyce nie prowadziła działalności w okresie miesięcy połowa marca czerwiec 2020 roku), liczba klientów Spółki dominującej
wyniosła niespełna 100 tys., tj. około 20% liczby uczestników imprez dla roku 2019 (491 tys. klientów). Spółka działająca w roku
2021 w warunkach rynkowych mniej restrykcyjnych niż w roku 2020 (z uwagi na pandemię koronawirusa SARS-CoV-2) odbudowała
bazę klientów, którzy skorzystali z oferty Rainbow Tours w tym roku, których łącznie w roku 2021 było 335,2 tys.
Stabilności finansowej Grupy (w ramach której działalność touroperatorska skoncentrowana jest w Spółce dominującej) sprzyja
duże zróżnicowanie kierunków i około 50-procentowy udział sprzedaży przez własne kanały dystrybucji.
Tabela 1. Przychody Spółki dominującej ze sprzedaży imprez turystycznych w podziale na kanały dystrybucji za rok obrotowy 2021 (tu:
funkcjonowanie Spółki w okresie stopniowego „odbudowywania” poziomów sprzedaży i istniejącego, choć zmniejszającego się w porównaniu do
roku 2020, wpływu pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 na prowadzoną działalność) w relacji do roku 2020 (tu: okres występowania skutków
pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 i istotnego jej wpływu na działalność prowadzoną przez Spółkę)
2021
[PLN’000]
Struktura
[%]
2020
[PLN’000]
Struktura
[%]
Sprzedaż w kanale agencyjnym
484 386
38,4%
171 732
39,9%
182,1%
Sprzedaż w kanale biur własnych i Call Center
627 039
49,7%
208 184
48,4%
201,2%
Pozostałe
150 273
11,9%
49 977
11,7%
200,7%
Razem
1 261 698
100,0%
429 983
100,0%
193,5%
1
Źródło: „Ranking 2020. Touroperatorzy. Turystyka wyjazdowa. Potwierdzone dane za rok 2019”; Wiadomości Turystyczne, wyd. specjalne,
lipiec 2020
2
Źródło: „Ranking 2021. Touroperatorzy. Chroniąc kapitał w destrukcyjnie zmiennym otoczeniu. Potwierdzone dane za rok 2020”; Wiadomości
Turystyczne, wyd. specjalne, czerwiec 2021; https://wstih.pl/wp-content/uploads/2021/07/Raport_Touroperatorzy_lekki.pdf
3
Źródło: „TUI Poland radził sobie z pandemią znacznie słabiej od innych organizatorów...”, 17.01.2022 r., portal wczasopedia.pl;
http://wczasopedia.pl/220117analiza-cen-lato-cz.3.html
4
Źródło: „Coral Travel: Najlepszy rok w historii firmy. Deszcz nagród dla sprzedawców”, 16.10.2021 r., portal turystyka.rp.pl;
https://turystyka.rp.pl/biura-podrozy/art19020581-coral-travel-najlepszy-rok-w-historii-firmy-deszcz-nagrod-dla-sprzedawcow
3
Tabela 2. Przychody Spółki dominującej ze sprzedaży imprez turystycznych w podziale na kanały dystrybucji za rok obrotowy 2021 (tu:
funkcjonowanie Spółki w okresie stopniowego „odbudowywania” poziomów sprzedaży i istniejącego, choć zmniejszającego się w porównaniu do
roku 2020, wpływu pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 na prowadzoną działalność) w relacji do roku 2019 (tu: rok 2019 był okresem
rekordowych z punktu widzenia Spółki wyników finansowych m.in. w zakresie poziomu przychodów ze sprzedaży i zysku netto, jak również
rekordowy z punktu widzenia rozwoju i sytuacji ekonomicznej szeroko rozumianej branży touroperatorskiej)
2021
[PLN’000]
Struktura
[%]
2019
[PLN’000]
Struktura
[%]
Sprzedaż w kanale agencyjnym
484 386
38,4%
704 307
43,7%
-31,2%
Sprzedaż w kanale biur własnych i Call Center
627 039
49,7%
807 534
50,1%
-22,4%
Pozostałe
150 273
11,9%
100 330
6,2%
49,8%
Razem
1 261 698
100,0%
1 612 171
100,0%
-21,7%
W okresie roku 2021 wpływ na działalność prowadzoną przez Grupę Kapitałową Rainbow Tours, a w tym przez Spółkę dominującą,
miała pandemia wywołana rozprzestrzenianiem się na świecie koronawirusa SARS-CoV-2, której skutki w sposób istotny wpłynęły
na wyniki finansowe Grupy w okresie roku 2020. W konsekwencji występowania kolejnych fal pandemii, trzeciej - mającej miejsce
wiosną 2021 roku i czwartej - jesienią 2021 roku, wyniki finansowe roku 2021, mimo zdecydowanej poprawy poziomów sprzedaży
osiąganych w sezonie Lato 2021 (w okresie miesięcy czerwiec-wrzesień 2021 roku), również były obarczone negatywnymi skutkami
związanymi z obniżeniem chęci do podróżowania przez potencjalnych klientów. Ograniczanie możliwości świadczenia usług
turystycznych w pełnym zakresie, łącznie lub jednostkowo miały we wskazanych okresach (zwłaszcza w okresie roku 2020, ale
też, w mniejszym stopniu, w roku 2021) wpływ na płynność, sytuację majątkową oraz rentowność Spółki i Grupy. Uzyskane w 2020
roku doświadczenie „radzenia” sobie z organizacją podróży w czasie pandemii i związanymi z nimi zmieniającymi się restrykcjami
i obowiązkami nakładanymi podczas przekraczania granic i wjazdu do krajów destynacji turystycznych pozwoliły w 2021 roku na
zachowanie przez Spółkę i spółki Grupy pozytywnych tendencji w odbudowie poziomów sprzedaży notowanych w roku 2019 i także
w latach wcześniejszych. Po stosunkowo słabym pod względem wartości sprzedaży i liczby rezerwacji turystycznych początku
2021 roku (tu: stosunkowo niska wartość sprzedy imprez turystycznych w miesiącach od stycznia do kwietnia 2021 roku), w
drugiej części 2021 roku Spółka dominująca (również zależne spółki „hotelowe”) zanotowała istotny i znaczący wzrost poziomów
sprzedaży, który osiągnął szczyt w najbardziej efektywnych w branży turystycznej miesiącach lipcu i sierpniu 2021 roku.
W związku z sytuacją kryzysową związaną z rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2, Zarząd Spółki w 2020 roku podjął
i w roku 2021 kontynuował szereg działań mających na celu minimalizowanie ryzyka związanego z pandemią wywołaną
rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2, w tym m.in. poprzez wprowadzenie programu redukcji kosztów i zobowiązań
Spółki, m.in. przy wykorzystaniu pakietów pomocowych i osłonowych dla przedsiębiorców wprowadzanych sukcesywnie na mocy
stosownych decyzji Rządu Rzeczypospolitej Polskiej w ramach tzw. Tarczy Antykryzysowej i Tarczy Finansowej.
1.1.2. Organizacja i struktura
Początki Rainbow Tours S.A. z siedzibą w Łodzi sięgają 1990 r. W 2007 r. akcje Rainbow Tours S.A. zadebiutowały na Giełdzie
Papierów Wartościowych w Warszawie. Rainbow Tours S.A. jest podmiotem dominującym w Grupie Kapitałowej Rainbow Tours.
Wykres 1. Struktura Grupy Kapitałowej na 31.12.2021 r.
4
Prowadzenie działalności touroperatorskiej skupione jest w największym zakresie w Spółce dominującej, przy czym działalność
spółek z Grupy Kapitałowej ma istotny, aczkolwiek pomocniczy i wspierający działalność jednostki dominującej charakter. Jako
podmiot dominujący Rainbow Tours S.A. odpowiada zarówno za opracowanie strategii działania Grupy oraz monitorowanie jej
wykonania, jak i za zapewnienie finansowania zewnętrznego dla spółek zależnych. Co raz większego znaczenia nabiera
realizowana w Grupie Kapitałowej (przez spółkę zależną White Olive A.E.) działalność w zakresie świadczenie usług turystycznych
w hotelach własnych lub użytkowanych na zasadzie najmu długoterminowego.
W latach 2018-2020 dokonano zmian w strukturze organizacyjnej Grupy Kapitałowej Rainbow Tours; w 2018 roku do struktur
organizacyjnych przeniesiono na skutek przeprowadzonych w 2018 roku procesów połączenia ze spółkami zależnymi
działalność realizowaną dotychczas także przez spółki zależne; wskutek nabycia w roku 2019 przez spółkę zależną White Olive
A.E. spółki akcyjnej prawa greckiego, funkcjonującej obecnie pod firmą White Olive Premium Lindos A.E. (spółka pośrednio zależna
od Rainbow Torus S.A., której działalność ma obejmować świadczenie usług turystycznych w hotelach własnych), a także wskutek
zawiązania i powołania przez jednostkę dominującą, tj. przez Rainbow Tours S.A. nowej jednostki zależnej na terytorium Republiki
Turcji, tj. spółki akcyjnej prawa tureckiego pod firmą (nazwą handlowa): Rainbow Tours Destination Services Turkey Turizm Ve
Seyahat Hizmetleri Anonim Sirketi (spółka bezpośrednio zależna, której działalność ma być skoncentrowana na usługach
dodatkowych - imprezy objazdowe i wycieczki fakultatywne - sprzedawanych do klientów Spółki, a w kolejnym etapie innym
touroperatorom), we wskazanym okresie Grupa Kapitałowa Rainbow Tours została powiększona o przedmiotowe jednostki
zależne. Ponadto, w dniu 30.03.2021 r., w wyniku finalizacji procesu inwestycyjnego realizowanego przy współudziale Funduszu
Ekspansji Zagranicznej FIZ AN (Grupa Polskiego Funduszu Rozwoju) spółka zależna White Olive A.E. została dokapitalizowana
kwotą 9 mln euro, a w ramach podwyższenia kapitału zakładowego 34,02% udziału w kapitale zakładowym i w głosach na Walnym
Zgromadzeniu White Olive A.E. stanowi własność wskazanego Funduszu, pozostałe 65,98% udziału pozostaje w Rainbow Tours
S.A. Pozyskany kapitał zostanie przeznaczony na dalszy rozwój działalności, w tym na pozyskiwanie i remontowanie nowych
obiektów hotelowych. Umowa inwestycyjna zakłada możliwość zwiększenia inwestycji Funduszu Ekspansji Zagranicznej FIZ AN w
spółkę White Olive A.E. do kwoty 12,5 mln euro.
Zamiarem Spółki dominującej oraz spółek zależnych White Olive A.E. i White Olive Premium Lindos A.E. jest przeprowadzenie w
możliwie najbliższej przyszłości procesu połączenia spółek zależnych prawa greckiego: (i) spółki prawa greckiego pod firmą White
Olive A.E. w Atenach (Grecja) jako spółki przejmującej oraz (ii) spółki prawa greckiego pod firWhite Olive Premium Lindos
A.E. w Atenach (Grecja) jako spółki przejmowanej.
Na ostatni dzień 2021 r. w Grupie Kapitałowej Rainbow Tours (z wyłączeniem zależnych spółek greckich White Olive A.E., White
Olive Premium Lindos A.E. oraz zależnej spółki tureckiej) zatrudnionych było 619 osób (w tym 6 osób w polskiej spółce zależnej),
rok wcześniej, tj. na koniec 2020 roku, liczba zatrudnionych wynosiła 547 osób (w tym 2 osoby w polskiej spółce zależnej). W 2021
roku przeciętne zatrudnienie w zależnej spółce greckiej (White Olive A.E.) wyniosło 95,7 osób, dodatkowo w Oddziale Spółki
dominującej w Grecji („Rainbow Tours Spółka Akcyjna - Oddział w Atenach”) 1,4 osoby, a w zależnej spółce tureckiej (Rainbow
Tours Destination Services Turkey Turizm Ve Seyahat Hizmetleri A.S.), która rozpoczęła działalność operacyjną od sezonu Lato
2021 wyniosło 11,4 osób; w 2020 roku przeciętne zatrudnienie w zależnej spółce greckiej stanowiło 39,4 osób.
Aktualnie wchodzące w skład Grupy Kapitałowej Rainbow Tours cztery spółki zależne, prowadzą niżej opisaną działalność:
„My Way by Rainbow Tours” Sp. z o.o. działalność „My Way by Rainbow Tours” Sp. z o.o. skoncentrowana jest na
organizowaniu i prowadzeniu szkoleń dla pilotów, animatorów i rezydentów w ramach projektu „Akademii Rainbow” [strona
internetowa: http://akademiarainbow.pl/];
White Olive A.E. (spółka akcyjna prawa greckiego; jednostka bezpośrednio zależna) White Olive A.E. została utworzona
w styczniu 2016 roku; prowadzi działalność hotelo i jest właścicielem trzech nieruchomości hotelowych (dwie
nieruchomości położone na greckiej wyspie Zakynthos oraz jedna nieruchomość na wyspie Kreta) oraz dodatkowo najemcą
(na zasadzie najmu długoterminowego) nieruchomości hotelowej w Grecji na wyspie Zakynthos; w skład sieci hotelowej
„White Olive” zarządzanej bezpośrednio przez spółkę White Olive A.E. wchodzą następujące hotele: „White Olive Premium
Laganas”, „White Olive Premium Cameo”, „White Olive Elite Laganas” oraz „White Olive Elite Rethymno”;
White Olive Premium Lindos A.E. (spółka akcyjna prawa greckiego; jednostka pośrednio zależna) White Olive Premium
Lindos A.E. weszła do struktury Grupy (nabycie) w roku 2019 i jest właścicielem nieruchomości hotelowej pod nazwą „White
Olive Premium Lindos”, hotelu zlokalizowanego w miejscowości Pefkos na greckiej wyspie Rodos;
Rainbow Tours Destination Services Turkey Turizm Ve Seyahat Hizmetleri A.S. (spółka akcyjna prawa tureckiego;
jednostka bezpośrednio zależna) przedmiotowa spółka zależna została utworzona w sierpniu 2020 roku a jej powołanie
miało na celu rozwój prowadzonej przez Grupę Kapitałową działalności gospodarczej w zakresie działalności organizatorów
turystyki, a także usprawnienie wewnętrznej struktury organizacyjnej Grupy oraz przyczynienie się do uzyskania
oszczędności kosztów operacyjnych i podniesienia efektywności działania Grupy Kapitałowej, co tym samym wpisuje się w
strategię integracji pionowej Emitenta, w ramach której zamiarem Rainbow Tours S.A. jest, przy jednoczesnej rezygnacji z
usług dostawców zewnętrznych, istotna optymalizacja kosztów realizacji imprez turystycznych, a także podwyższenie
rentowności sprzedawanych usług dodatkowych (imprezy objazdowe i wycieczki fakultatywne). Przedmiotowa spółka zależna
rozpoczęła działalność operacyjną od sezonu Lato 2021.
5
Oprócz działalności w Polsce Spółka prowadziła także sprzedaż swojej oferty za pośrednictwem partnerów lokalnych w państwach
ościennych, głównie w Czechach, na Słowacji i Litwie.
Rainbow Tours S.A. jest członkiem Polskiej Izby Turystyki oraz jednym z założycieli Polskiego Związku Organizatorów Turystyki.
1.1.3. Opis produktów i usług
Oferta produktowa Grupy Kapitałowej Rainbow Tours (realizowana w ramach działalność touroperatorskiej, która jest prowadzona
przez Spółkę dominującą, tj. Rainbow Tours S.A.) jest uniwersalna i dostosowana do różnorodnych potrzeb klientów, takich jak:
preferowany sposób spędzania wolnego czasu w portfolio Spółki znajdują się wyjazdy wypoczynkowe, wycieczki
objazdowe oraz wycieczki objazdowe z wypoczynkiem; oferta obejmuje m.in. wersję 7+7 (zwiedzanie z wypoczynkiem).
W ofercie Spółki standardowo znajdują się m.in. wycieczki objazdowe na niemal wszystkie kontynenty, praktycznie
w każdy rejon świata. Znacząca część z nich realizowana jest poprzez bezpośredni przelot samolotem PLL LOT
(dreamlinerem); w ramach oferty Egzotyka Light” zapewniane są relaksujące wczasy z odrobiną zwiedzania, co stanowi
propozycję dopasowaną do potrzeb osób spragnionych relaksu i ciekawych wrażeń i sposób na wygodną egzotykę (jest
to unikatowa oferta na rynku; w programie wyjazdu wliczone w cenę wycieczki do najciekawszych atrakcji danego
kierunku, świetne programy, wygodny bezpośredni przelot, a wszystko w bardzo korzystnej cenie);
krótkie, kilkudniowe wyjazdy w ramach ofert City BreakRainbow oferuje zwiedzanie najbardziej popularnych miast
Europy, ale też innych zakątków świata, m.in. fiordów norweskich, Islandii;
poszukiwanie egzotyki klienci korzystający z egzotycznej oferty Rainbow Tours S.A. mają szeroki wybór wycieczek,
zarówno z dolotem dreamlinerem, lotami czarterowymi czy rejsowymi. Kierunki egzotyczne oferowane z kilku lotnisk
w Polsce. Dla kupujących w okresie przedsprzedaży, Rainbow oprócz niskich cen przygotowało wiele dodatkowych
korzyści; w związku z zamiarem przeciwdziałania skutkom pandemii COVID-19 oferta dla sezonu Lato 2021 została
wzbogacona i rozszerzona o tzw. kierunki egzotyczne, które w dotychczasowym modelu sprzedażowym oferowane były
głównie w okresie tzw. sezonów zimowych;
Do cieszących się największą popularnością kierunków egzotycznych oferowanych dla sezonu Lato 2021, tj. Dominikany
oraz Meksyku wprowadzono kolejną destynację egzotyczną dla Lata 2021 realizowaną samolotem dreamliner, tj. Bali;
Dominikana oraz Meksyk funkcjonują w systemie ciągłym, czyli bez przerwy przez cały rok z wylotami samolotem Od
2021 roku dreamliner realizowprzeloty dla klientów Rainbow z Warszawy, Katowic i Poznania. Pozostałe destynacje,
które znalazły się w ofercie na Lato 2021 to: Kenia, Zanzibar (wyloty także z Katowic) oraz Mauritius;
Na sezon 2022/2023 planujemy zwiększenie liczby kierunków w segmencie „Egzotyka”, a co za tym idzie liczby miejsc
dostępnych w samolotach czarterowych (naszym zamiarem jest zabranie na egzotyczne wyjazdy sezonu 2022/2023
około 140 tys. klientów). Ponadto, w sezonie 2022/2023 zamierzamy latać do czterech najpopularniejszych destynacji
egzotycznych, czyli do Meksyku, Dominikany, Tajlandii i na Kubę, z czterech miast w Polsce. Do Warszawy, Katowic i
Poznania jako miejsce wylotu od sezonu 2022/2023 dołączamy Gdańsk (z Warszawy i Katowic latać będzie większy
dreamliner LOT-u z 289 miejscami, a z Poznania i Gdańska samolot zabierający 252 pasażerów).
Na sezon 2022/2023 do naszej oferty wyjazdów egzotycznych planujemy włączyć cztery nowe kierunki: tajską wyspę
Phuket (loty dreamlinerem z Warszawy i z Katowic), wietnamską wyspę Phu Quoc (loty dreamlinerem z Warszawy),
dominikański półwysep Samana (loty dreamlinerem z Warszawy) oraz brazylijską Fortalezę (loty dreamlinerem z
Warszawy i z Katowic).
Aktualnie w ofercie Rainbow „Króla Egzotyki”, jak sami ośmielamy się nazywać znajduje sponad 40 kierunków
„egzotycznych”, a w tym m.in. obsługiwane dreamlinerem: Dominikana, Meksyk, Kuba, Tajlandia, Sri Lanka, Tanzania
Zanzibar, Wietnam (Phu Quoc), Dominikana (Samana), Tajlandia (Phuket), Brazylia (Fortaleza), a także oferowane w
ramach przelotów czarterowych m.in.: Kenia, Gambia, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Oman, Mauritius.
zróżnicowanie cenowe – Spółka proponuje zarówno tańsze imprezy w hotelach trzygwiazdkowych, programy w hotelach
wyżej sklasyfikowanych, jak i programy luksusowe, takie jak zwiedzanie de luxe, czyli egzotykę w luksusowej wersji
wyjazdy na Sri Lankę, do Wietnamu, Tajlandii, Meksyku, na Kubę, do Indonezji i Chin. Klienci oferty de luxe mogą
podróżować w kameralnych grupach do 20 osób i nocować w hotelach o wysokim standardzie w danym regionie;
Począwszy od sezonu Lato 2020 do oferty Rainbow wprowadzono dodatkowo ofertę 50 nowych hoteli klasy premium, tj.
o najwyższym standardzie (głównie pięciogwiazdkowych), zarówno takich o szczególnym charakterze rodzinnym (m.in.
specjalne pokoje rodzinne), jak i wyróżniających się pięknym położeniem, bądź oferujących wyjątkowo wysoki standard
obsługi. to obiekty położone głównie w Grecji i Turcji, a wiele z nich to hotele znanych, także na polskim rynku,
sieci: Labranda w Turcji i Grecji, Dessole, Kipriotis, Aldemar czy Louis w Grecji;
Dla sezonu Lato 2022 naszą ofertę wzbogaciliśmy o obiekty wyższej kategorii, także te o najwyższym standardzie,
oznaczając te luksusowe hotel naszym znakiem jakości „Rainbow Elite”. Dla aktualnej oferty Rainbow znakiem „Rainbow
Elite” oznaczyliśmy około 300 (w tym około 100 w Grecji) z ponad 1.800 hoteli znajdujących się w ofercie Rainbow. Hotele
Rainbow Elite odznacza się wyjątkowymi warunkami, zapewniającymi klientom prywatność, relaks, doznania
6
kulinarne i możliwość korzystania z usług spa i wellness; Rainbow Elite to podróż do świata, w którym hotel jest
synonimem luksusu, a wakacje to niekończące się rozpieszczanie zmysłów oraz ciała; to oferta wyselekcjonowanych,
najlepszych i niebanalnych hoteli, w których każdy Gość jest wyjątkowy i najważniejszy; bajeczne położenie, prywatność,
doskonała kuchnia, elegancja wnętrz i niepowtarzalna atmosfera; niektóre z hoteli Rainbow Elite oferują w ramach all
inclusive darmowe kolacje w restauracjach zewnętrznych czy wynajęcie auta w cenie hotelu.
Hotele Rainbow Elite”:
zlokalizowane w najbardziej popularnych, wakacyjnych destynacjach, takich jak: Grecja, Hiszpania, Turcja,
Chorwacja, Portugalia, Włochy, Egipt, Dominikana, Emiraty Arabskie, Maroko;
łącznie prawie 300 wyselekcjonowanych obiektów na całym świecie od kameralnych, butikowych, zapewniających
prywatność, po większe idealnych dla rodzin z dziećmi;
najlepsze światowe sieci hotelowe, w tym m.in.: Jumeriah, Mandarin Oriental, Kempinski, St.Regis, Autograph
Collection, Rixos Hotels, Wyndham Hotels, Four Seasons, Grecotel;
luksusowe kategorie znanych sieci hotelowych, m.in.: Iberostar Selection, Bahia Principe Luxury, Sofitel Luxury;
znakomita lokalizacja i niebanalne miejsca;
szereg udogodnień, które oferują tylko naprawdę dobre hotele w tym realizacja życzeń specjalnych;
doskonała kuchnia, posiłki przygotowywane przez najlepszych kucharzy;
od pierwszego do ostatniego dnia obsługa dba o każdy detal pobytu;
komfortowe pokoje nie tylko standardowe, ale także rodzinne, luksusowe apartamenty oraz np. z prywatnym
basenem;
stawianie na naturę, ekologię i korzystanie z usług lokalnych dostawców;
preferowana ilość czasu przeznaczonego na wypoczynek obok typowych 7-dniowych albo 14-dniowych wyjazdów w
ofercie znajdują się programy pobytu w niestandardowej długości. Na 3 lub 4 dni można polecieć na Korfu lub Zakynthos,
a na 10 albo 11 dni np. do Grecji, Turcji, Bułgarii, Egiptu, Hiszpanii;
chęć podróżowania całą rodziną rodzinom z dziećmi oferowane m.in. pobyty w hotelach, w których funkcjonują
wakacyjne kluby Figlokluby; w Figloklubach przez 6 dni w tygodniu polscy animatorzy (nad realizacją programu animacji
czuwa zespół Animatorów, absolwentów Akademii Rainbow) prowadzą m.in. zabawy i zajęcia sportowe zarówno dla
dzieci, jak i dla dorosłych; hotele z Figloklubami charakteryzuje wysoki standard oraz infrastruktura przystosowana do
potrzeb rodzin z dziećmi;
Na potrzeby oferty Lato 2022 zorganizowaliśmy ponad 80 hoteli dostępnych z Figloklubami. W sezonie Lato 2022 po raz
pierwszy oprócz popularnych destynacji wakacyjnych takich jak Turcja, Grecja Bułgaria czy Hiszpania w ofercie hoteli z
Figlokubami znalazły się dalekie, bardziej egzotyczne miejsca Kenia, Dominikana, Meksyk i Zanzibar. Najwięcej hoteli
z Figloklubem znajduje się w Grecji (20), w Turcji (14), w Hiszpanii (14) i w Bułgarii (10) czyli na kierunkach najbardziej
popularnych wśród rodzin z dziećmi. Figlokluby, poza wskazanymi, nowymi destynacjami egzotycznymi, znajdują się
jeszcze m.in. w Chorwacji, Czarnogórze, Portugali, we Włoszech, Albanii i Egipcie.
Na potrzeby oferty sezonu Lato 2020 (specyficzny okres pandemii COVID-19) Rainbow oferował program Figloklubów w
70 hotelach (z uwagi na sytuację pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 zmniejszenie ich liczby na koniec sezonu Lato
2020 do 20); m.in. z uwagi na sytuację spowodowaną pandemią koronawirusa SARS-CoV-2 liczba hoteli oferujących
program Figloklubów dla sezonu Lato 2021 wynosiła 50 oraz dodatkowe Figlokluby organizowane w Polsce (w ramach
nowego od sezonu Lato 2021 programu „Odkrywaj Polskę na nowo”);
program dopasowany dla osób 50+ na sezon Lato 2020 Rainbow przygotował jako nowość (i w dalszym ciągu oferuje,
także w sezonie turystycznym roku 2022) ofertę wyjazdów skierowanych do klientów powyżej pięćdziesiątego roku życia.
Program Spokojne Wakacje 50+ to unikatowy na polskim rynku koncept wczasów, skierowany i zaprojektowany pod
potrzeby tej grupy docelowej, jako współczesnych pięćdziesięcio- i sześćdziesięciolatków, którzy mają wciąż dużo
apetytu na życie, mają ochotę zadbać o swoje potrzeby i poznawać świat, zainteresowanych wypoczynkiem na
śródziemnomorskich plażach i nieforsującymi wakacyjnymi aktywnościami i lokalną kuchnią. Dodatkowo, jak wynika z
analizy danych demograficznych, grupa osób 50+ to szybko rosnący segment, jednocześnie coraz zamożniejszy i coraz
aktywniej spędzający czas. Spokojne Wakacje 50+ to wczasy w krajach basenu Morza Śródziemnego, tj. Turcja, Grecja
i Hiszpania, organizowane przed i po sezonie, czyli wtedy, kiedy w tych lubianych i popularnych kierunkach panują bardzo
przyjemne temperatury, nie ma tłumów turystów, a wszystko to razem sprzyja relaksowi, zwiedzaniu i bezstresowemu
spędzaniu czasu. Wyjazdy oferowane w ramach programu „Spokojne Wakacje 50+” mają bardzo atrakcyjną cenę, a w
cenę wyjazdów wliczone są: przelot, zakwaterowanie w hotelach trzy- lub czterogwiazdkowych, posiłki także w formule
all inclusive, wycieczka lokalna oraz opieka polskojęzycznego rezydenta;
wybór środka transportu oferta obejmuje zarówno wycieczki autokarowe, jak i samolotowe. W 2021 r. samoloty
odlatywały z 9 lotnisk w Polsce, tj. z Bydgoszczy, Gdańska, Katowic, Krakowa, Poznania, Rzeszowa, Warszawy,
Warszawy Modlin oraz z Wrocławia. Dla miłośników imprez objazdowych Rainbow oferuje szerogamę wycieczek
autokarowych po Europie, m.in. do Czech, krajów Beneluksu, Niemiec, Wielkiej Brytanii, Francji, Grecji, Skandynawii,
7
Włoch, Rumunii, na Słowację i Bałkany, ale także liczne programy samolotowo-objazdowe w krajach egzotycznych, m.in.
w Meksyku, Dominikanie, USA, Kenii, Zjednoczonych Emiratach Arabskich (w 2022 roku Spółka dominująca planuje
ponownie po okresie obostrzeń związanych z pandemią wprowadzić do oferty imprezy samolotowo-objazdowe
do krajów azjatyckich); z uwagi na utrudnienia w podróżowaniu samolotem lub autokarem (spowodowane obostrzeniami
związanymi z ograniczeniami spowodowanymi sytuacją kryzysową związaną z pandemią związaną z
rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2) oferta Spółki od sezonu Lato 2020 została wzbogacona (co
kontynuujemy i rozwijamy również w sezonie Lato 2022) o szerszy pakiet wyjazdów z dojazdem własnym; oferta z
dojazdem własnym samochodem obejmuje m.in. takie kierunki jak: Chorwacja, Grecja, Bułgaria, Czarnogóra, Albania,
Macedonia, a także Hiszpania i Portugalia; osobną, rozwijającą się grupą wyjazdów są rejsy wycieczkowe statkiem;
możliwość wyjazdu w różnych porach roku oferta zawiera wyjazdy letnie i zimowe, w tym na narty oraz sylwestrowe.
Większość wyjazdów odbywa się w okresie wakacyjnym do ciepłych rejonów świata.
Wybór destynacji, do których w roku 2020 (ale także w mniejszym stopniu w 2021 roku) realizowane były przez klientów Spółki
wyjazdy turystyczne determinowany był przede wszystkim czynnikami związanymi z efektami pandemii COVID-19 (związanymi w
szczególny sposób z obowiązującymi restrykcjami, np. obowiązkowe testy, zasady kwarantanny, wprowadzane udogodnienia itp.).
Klienci Spółki w 2020 r. i w 2021 r. wybierali głównie takie kierunki, jak: Grecja, Turcja, Hiszpania, Egipt, Tunezja, Bałkany i Włochy.
Zasadnicza grupa tych kierunków jest stała i nie ulega znaczącym, corocznym zmianom, przy czym z uwagi na pandemię
koronawirusa w sezonach turystycznych lat 2020 i 2021 determinowana wpływem ewentualnych obostrzeń w danej destynacji na
wybory zakupowe klientów (według tendencji: im mniejsze obostrzenia, tym większa chęć zakupu wycieczki). Taką tendencję
zauważyliśmy np. na co raz bardziej popularnych w 2021 roku kierunkach „egzotycznych”. W odpowiedzi na zapotrzebowanie
klientów w sezonie Zima 2021/2022 i w przyszłym sezonie Zima 2022/2023 znacząco rozbudowaliśmy ofertę wczasów
egzotycznych, na dalekich kierunkach.
Zarząd Spółki realizując działania mające na celu poprawę perspektyw osiąganych wyników finansowych i stabilności działania
w kontekście negatywnych skutków pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 istotnych zwłaszcza w 2020 roku, ale mających wpływ
na działalność także w roku 2021 podejmował w roku 2020 i 2021 działania mające na celu korektę modelu, zakresu lub
charakteru świadczonych usług, m.in. poprzez:
przyspieszenie (w stosunku do zwyczajowych terminów stosowanych w okresach przed wystąpieniem pandemii, tj. w roku
2019 i w latach wcześniejszych) sprzedaży przyszłych ofert z wyprzedzeniem (sprzedaż oferty na sezon Lato 2022
rozpoczęliśmy już w sierpniu 2021 roku; sprzedaż wycieczek dla sezonu Zima 2022/2023 rozpoczęliśmy w marcu 2022 roku);
rozszerzenie oferty touroperatorskiej o wczasy w Polsce w ramach unikalnego programu „Odkrywaj Polskę na nowo”
(począwszy od oferty Lato 2020);
wzbogacenie i rozszerzenie oferty Lato 2021 i Lato 2022 o tzw. kierunki egzotyczne, które w dotychczasowym modelu
sprzedażowym oferowane były głównie w okresie tzw. sezonów zimowych;
rozbudowanie oferty dla sezonu Lato 2022 o kierunek turecki, który zdobywa co raz większą popularność wśród klientów z
Polski; na sezon Lato 2022 oferta Rainbow obejmuje dla Turcji ponad 80 hoteli na wybrzeżu Morza Egejskiego i ponad 120
hoteli na wybrzeżu Morza Śródziemnego; zwiększeniu liczby hoteli oferowanych w Turcji towarzyszy też polepszenie ich
jakości (około 70% hoteli z oferty tureckiej to hotele pięciogwiazdkowe, a 30% to nowe obiekty, na polskim rynku dostępne
tylko w Rainbow); lepszą jakość obsługi klientów Rainbow, jeśli chodzi o transfery lotniskowe, a także wycieczki fakultatywne,
zapewnia powołana i działająca operacyjnie od sezonu Lato 2021 spółka incomingowa (Rainbow Tours Destination Services
Turkey Turizm Ve Seyahat Hizmetleri A.S.); w kontekście napaści zbrojonej Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętej w
lutym 2022 roku i wprowadzonych dla obywateli Rosji obostrzeń, perspektywy rynku tureckiego z punktu widzenia Spółki
paradoksalnie wyglądają bardziej optymistycznie (spadki cen związane ze spodziewanym spadkiem liczby turystów z Rosji
w sezonie Lato 2021 rynek turystyczny Turcji odwiedziło około 40% obywateli Rosji);
wzbogacenie oferty o rozwiązania mające na celu zapewnienie komfortu, bezpieczeństwa klientów (pokrywanie kosztów
wykonania testów na zakażenie koronawirusem SARS-CoV-2 do określonej kwoty, organizacja i szczegółowa informacja o
zasadach i obowiązkach związanych z wykonywaniem testów w poszczególnych destynacjach; wzbogacone rozwiązania w
zakresie ubezpieczenia podróżnego oferowanego przez partnerów Spółki) oraz elastyczności dotyczącej możliwości zmiany
rezerwacji (możliwość darmowej zmiany rezerwacji, a także bezpośrednio przed wyjazdem w przypadku uzyskania
pozytywnego testu).
Do sukcesywnie rozwijającego się segmentu działalności Grupy Kapitałowej Rainbow Tours z pewnością zaliczyć należy
działalność hotelową prowadzoną w hotelach własnych lub wynajmowanych na zasadzie najmu długoterminowego przez greckie
spółki zależne: White Olive A.E. oraz White Olive Premium Lindos A.E. Grupa Kapitałowa dysponuje stosunkowo wysokimi
środkami finansowymi (w tym uzyskanym w 2018 roku kredytem z Banku Gospodarstwa Krajowego w wysokości 15,5 mln euro),
co umożliwia zakup i budowę hoteli w Grecji, także we współpracy z pasywnym partnerem zewnętrznym (pozyskanie przez Grupę
Kapitałową w lutym 2019 roku pasywnego inwestora dla realizacji inwestycji związanych z rozwojem działalności w hotelach
własnych lub zarządzanych na zasadzie wynajmu długoterminowego, tj. Fundusz Ekspansji Zagranicznej Fundusz Inwestycyjny
Zamknięty Aktywów Niepublicznych, zarządzany przez PFR TFI będącego częścią Grupy Polskiego Funduszu Rozwoju). W roku
8
2021, w ramach intensyfikacji działań związanych z procesem inwestycyjnym wskazanego Funduszu zrealizowano prace związane
z finalizacprzedmiotowej inwestycji Funduszu, które w konsekwencji doprowadziły do objęcia i opłacenia w dniu 30.03.2021 r.
przez Fundusz nowych akcji zwykłych imiennych White Olive A.E. o wartości nominalnej w wysokości 50,00 EUR każda i za łączną
cenę emisyjną w wysokości 999.992,42 EUR (równowartość w PLN 4.652 tys. PLN). W konsekwencji, wskutek objęcia akcji w
podwyższonym kapitale zakładowym White Olive A.E. udział w kapitale zakładowym White Olive A.E. Funduszu wynosi 34,02%, a
udział Emitenta wynosi 65,98%.
Ponadto, w ramach rozwoju segmentu działalności hotelowej w roku 2021 spółka zależna White Olive A.E. w dniu 30.06.2021 r.
nabyła od osoby fizycznej oraz spółki prywatnej nieruchomość hotelową położoną na greckiej wyspie Kreta, stanowiącą położony
bezpośrednio przy plaży pięciogwiazdkowy kompleks hotelowy (budynek hotelowy i budynki towarzyszące) w miejscowości Sfakaki
na wyspie Kreta, w sąsiedztwie miasta Rethymno wraz z gruntami, na których jest posadowiony budynek hotelowy oraz
dodatkowymi gruntami sąsiadującymi (z potencjałem rozbudowy/zabudowy). Przedmiotowy hotel, działający pod nazwą „White
Olive Elite Rethymno” zarządzany był dotychczas przez spółkę White Olive A.E. na zasadzie najmu długoterminowego (począwszy
od października 2019 roku).
White Olive A.E. z siedzibą w Atenach (spółka akcyjna prawa greckiego) prowadzi działalność hotelową i jest właścicielem trzech
nieruchomości hotelowych (dwie nieruchomości położone na greckiej wyspie Zakynthos oraz jedna nieruchomość na wyspie Kreta)
oraz dodatkowo najemcą (na zasadzie najmu długoterminowego) nieruchomości hotelowej w Grecji na wyspie Zakynthos. W skład
sieci hotelowej „White Olive” zarządzanej bezpośrednio przez spółkę White Olive A.E. wchodzą następujące hotele:
„White Olive Premium Laganas” – czterogwiazdkowy hotel położony na greckiej wyspie Zakynthos w miejscowości Laganas;
hotel stanowiący własność i zarządzany przez spółkę White Olive A.E.; hotel „White Olive Premium Laganas” oferuje
137 przestronnych i nowocześnie urządzonych pokoi w czterogwiazdkowym standardzie, w 6 różnych typach;
„White Olive Premium Cameo” czterogwiazdkowy hotel zlokalizowany w miejscowości Agios Sostis na greckiej wyspie
Zakynthos; hotel zarządzany przez spółkę White Olive A.E. na zasadzie najmu długoterminowego; hotel „White Olive
Premium Cameo” oferuje 124 przestronnych i nowocześnie urządzonych pokoi w czterogwiazdkowym standardzie,
w 4 różnych typach, zlokalizowanych w dwóch budynkach;
„White Olive Elite Laganas” nowowybudowany kompleks hotelowy w standardzie pięciogwiazdkowym (otwarty w lipcu 2019
roku), położony na greckiej wyspie Zakynthos w miejscowości Laganas; hotel stanowiący własność i zarządzany przez spółkę
White Olive A.E.; hotel „White Olive Elite Laganas” to nowoczesny hotel posiadający 194 przestronnych i doskonale
wyposażonych pokoi o pięciogwiazdkowym standardzie, w trzech różnych typach;
„White Olive Elite Rethymno” pięciogwiazdkowy hotel położony w miejscowości Sfakaki na wyspie Kreta, w siedztwie
miasta Rethymno; hotel stanowiący własność i zarządzany przez spółkę White Olive A.E. (w okresie od października 2019 r.
do czerwca 2021 r. hotel zarządzany przez spółkę White Olive A.E. na zasadzie najmu długoterminowego); po
przeprowadzonym w okresie zimy 2020/2021 gruntownym remoncie, zarówno pokoi jak i części wspólnych hotelu, „White
Olive Elite Rethymno” oferuje obecnie 70 komfortowo i nowocześnie urządzonych pokoi w pięciogwiazdkowym standardzie
(186 miejsc hotelowych), usytuowanych w pięciopiętrowym budynku głównym (hotel oferuje pokoje w 4 różnych typach, duża
część z widokiem na morze, w tym pokoje z bezpośrednim wyjściem na basen hotelowy);
White Olive Premium Lindos A.E. z siedzibą w Atenach (spółka akcyjna prawa greckiego) została nabyta w sierpniu 2019 roku i
jest podmiotem zależnym w 100% od spółki zależnej od Rainbow Tours S.A., tj. od White Olive A.E. Przedmiotowa spółka pośrednio
zależna od Spółki jest właścicielem nieruchomości hotelowej pod nazwą „White Olive Premium Lindos” (dawniej „Pefkos Garden”),
tj. czterogwiazdkowego hotelu zlokalizowanego w miejscowości Pefkos na greckiej wyspie Rodos; hotel „White Olive Premium
Lindos” oferuje 97 przestronnych i nowoczesnych pokoi w czterogwiazdkowym standardzie; hotel „White Olive Premium Lindos”
przeszedł zimą 2019/2020 gruntowny remont zarówno pokoi jak i części wspólnych hotelu.
Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania łączna liczba miejsc dostępnych w w/w pięciu hotelach wynosi bez mała 1.500
w łącznie 622 pokojach.
Począwszy od sezonu Lato 2021 spółka zależna Rainbow Tours Destination Services Turkey Turizm Ve Seyahat Hizmetleri A.S.
(spółka akcyjna prawa tureckiego utworzona w sierpniu 2020 roku) prowadzi na terytorium Republiki Turcji działalność operacyjną
w zakresie działalności organizatorów turystyki, co ma na celu m.in. przyczynienie się do uzyskania oszczędności kosztów
operacyjnych i podniesienia efektywności działania Grupy Kapitałowej, istotną optymalizację kosztów realizacji imprez
turystycznych i podwyższenie rentowności sprzedawanych usług dodatkowych (imprezy objazdowe i wycieczki fakultatywne), przy
jednoczesnej rezygnacji z usług dostawców zewnętrznych.
Ponadto Grupa Kapitałowa Rainbow Tours (poprzez działalność Spółki dominującej) pośredniczy w sprzedaży biletów lotniczych
oraz w niewielkim stopniu imprez turystycznych innych biur podróży. Przed dokonanym w 2018 roku procesem połączenia ze
spółkami zależnymi (spółki przejmowane) w ramach Grupy, sprzedaż bloków miejsc w samolotach czarterowych realizowana była
w ramach działalność prowadzonej uprzednio przez spółkę zależną, „Bee & Free” Sp. z o.o.
9
Grupa Kapitałowa Rainbow Tours (w ramach działalności touroperatorskiej prowadzonej przez Spółkę dominującą) oferuje klientom
szereg promocji, m.in.:
przedsprzed oferta na kolejny sezon letni jest zasadniczo przedstawiana klientom w przedsprzedaży jesienią
każdego roku; podobna oferta dotyczy wyjazdów w sezonie zimowym; m.in. z uwagi na przesunięcie terminu rozpoczęcia
sezonu Lato 2020 i chęć zagwarantowania klientom Rainbow nowej oferty w ramach propozycji skorzystania z możliwości
zmiany terminów wycieczek objętych rezerwacjami przepadającymi w okresach obowiązywania ograniczeń związanych
z pandemią koronawirusa SARS-CoV-2 (istotne ograniczenie w ruchu lotniczym i restrykcje związane z ruchem
granicznym), oferta sezonu Lato 2021 trafiła do sprzedaży od początku maja 2020 roku; oferta dla sezonu Egzotyka
2021/2022 sprzedawana była od stycznia 2021 roku, a oferta sezonu Lato 2022 od sierpnia 2021 roku; wycieczki w
przedsprzedaży są oferowane na korzystnych warunkach, m.in. takich jak (tu: dla sezonu Lato 2022):
- „100% PEWNOŚCI NAJNIŻSZEJ CENY” usługa dostępna tylko w Rainbow (klient miał pewność, że w
przedsprzedaży kupuje wycieczkę w Rainbow w najniższej możliwej cenie; w przypadku, gdy od momentu zakupu
imprezy, aż do jednego dnia roboczego przed wyjazdem jej cena spadnie, zwracaliśmy różnicę);
- „EKSTRA RABATY!” (1) dodatkowy rabat na wycieczki objazdowe i 7+7 (wypoczynek i zwiedzanie) do 600 zł;
(2) dodatkowy rabat dla każdego dziecka do 700 (promocja dotyczy całej oferty wypoczynkowej Rainbow na
sezon Lato 2022 i obejmował dzieci na dostawkach, przy założeniu, że podróżują przynajmniej dwie osoby
pełnopłatne; promocją objęte również hotele typowo rodzinne, w tym hotele z Figloklubami); (3) dodatkowy rabat
za pokój do 1000 (promocja dotyczy całej oferty wypoczynkowej Rainbow na sezon Lato 2022 (w tym hoteli
Premium);
- „BEZPŁATNE ODWOŁANIE REZERWACJI BEZ PODANIA PRZYCZYNY” Nowość w sezonie Lato 2022: Klient
nie musi podawpowodu odwołania rezerwacji, ale musi to zrobmaksymalnie do 30 dni przed wyjazdem po
wyrażeniu takiej woli i aby uniknąć np. kosztów anulacji, może swoje wpłacone na poczet zaliczki pieniądze
przenieść na Voucher, który może wykorzystać na inną ofertę z sezonu Lato 2022. Niebagatelną zaletą jest to, że
Klient nie musi podejmować decyzji o wyborze innej imprezy natychmiast (tak jak w przypadku Bezpłatnej Zmiany
Rezerwacji); ma czas na zastanowienie i spokojne podjęcie decyzji;
- BEZPŁATNA ZMIANA REZERWACJI W WERSJI „KOMFORT” – benefit w cenie od 10 zł/os. (Klient może zmienić
swoje plany urlopowe nawet do 30 dni przed wyjazdem);
- UBEZPIECZENIE OD KOSZTÓW REZYGNACJI TOWARZYSTWA UBEZPIECZEŃ EUROPA benefit w cenie od
20 zł/os. (wersja podstawowa) lub od 40 zł/os. (wersja rozszerzona o rezygnację z powodu COVID-19!);
- ZALICZKA w przedsprzedaży już od 15% wartości rezerwacji;
promocja na sezon Lato 2022 BEZPIECZNE SECOND MINUTE z elastyczną zmianą planów: promocja obejmująca:
(1) „Bezpłatne Odwołanie Rezerwacji” bez podania przyczyny do 30 dni przed wyjazdem; (2) Ubezpieczenie Od
Kosztów Rezygnacji T.U. Europa” ubezpieczenie w wersji z COVID-19, które oprócz zachorowania na COVID-19,
obejmowała również skierowanie na kwarantannę, w tym skierowanie na kwarantannę dzieci osoby podróżującej; (3)
rozszerzony wariant ubezpieczenia (warianty ubezpieczenia zdrowotnego: Rekomendowany+ oraz Najlepszy
obejmują koszty ewentualnej izolacji i kwarantanny za granicą, które przedłużają pobyt); (4) „Bon dla Lojalnych Klientów”
o wartości 300 zł.; (5) dodatkowy rabat na wycieczki objazdowe i 7+7 nawet do 500 zł; (6) dodatkowy rabat dla każdego
dziecka nawet do 500 zł; (7) dodatkowy rabat za pokój – nawet do 800 zł; (8) zaliczka 25% wartości rezerwacji;
promocja na sezon Lato 2022 „PRZEDSMAK LATA” – w ramach promocji proponujemy beztroskie bonusy, czyli bony do
wykorzystania na wycieczki fakultatywne lub na koszty uczestnictwa w programie zwiedzania na zakupioną w promocji
ofertę dla każdej osoby pełnopłatnej (bez względu na rodzaj wyjazdu można zyskać nawet do 50 euro/os. zniżki): (1)
Bon (zniżka) w kwocie do 50 euro na wycieczkę fakultatywną przy jej zakupie podczas pobytu lub do 230 zł przy zakupie
wycieczki przed wyjazdem lub (2) Bon (zniżka) nawet do 50 euro na „Koszty uczestnictwa w programie zwiedzania” dla
wycieczek objazdowych oraz imprez 7+7 (część objazdowa);
„Hot Oferta” bardzo szczególny zbiór wyselekcjonowanych hoteli (specjalnie wyróżnianych oraz promowanych), w
których mamy zakontraktowane wiele pokoi dla Klientów, a w zdecydowanej większości to hotele na wyłączność
Rainbow. W sezonie Lato 2022 mamy aż 60 hoteli spod znaku „Hot Oferta”, z czego aż 46 oferuje all inclusive, a 10 ultra
all inclusive w podstawie wyżywienia; w aż 26 z nich zaplanowane są polskie animacje w ramach Figloklubu;
„Super Środa” promocja, w której co tydzień od wtorku od godziny 16.00 do wyczerpania miejsc prezentowane
wybrane oferty w korzystnych cenach. Promocja dotyczy tylko rezerwacji indywidualnych, nie dotyczy zamówień
grupowych powyżej 10 osób. Liczba miejsc jest ograniczona;
„Końcóweczka” ostatnie miejsca na wyjazdy w wyjątkowo korzystnych cenach;
Happy Hours tańsza rezerwacja wycieczek on-line w szczęśliwych godzinach (od poniedziałku do piątku od 13.00 do
15.00).
10
Tak szeroki i uniwersalny zakres usług nie tylko może trafić w gust każdego konsumenta usług turystycznych, lecz jest także
odporny na wszelkiego rodzaju wahania rynku. Dzięki różnorodnej ofercie Grupa jest w stanie sprawnie dostosowywać podaż usług
do bieżących preferencji klientów i aktualnej sytuacji na świecie. Z uwagi na sytuację wynikająca z pandemii koronawirusa SARS-
CoV-2 Spółka w 2020 i 2021 roku dokonała stosownych uzgodnień i zmian ze swoimi partnerami kontraktowymi (hotele,
przewoźnicy lotniczy) pozwalających w sposób elastyczny i stosunkowo płynny reagować na ewentualne zmiany w zakresie popytu
na zagraniczne usługi turystyczne i na zmieniające się warunki świadczenia usług (możliwości korygowania ilości kontraktowanych
miejsc w hotelach i w zakresie przelotów czarterowych).
Ponadto, w związku z pandemią koronawirusa SARS-CoV-2 w celu ułatwienia klientom i potencjalnym klientom poznania wszelkich
aktualnych ograniczeń i wymogów związanych z wyjazdem, podyktowanych obostrzeniami spowodowanymi pandemią
koronawirusa SARS-CoV-2 Spółka utrzymuje czytelny serwis informacyjny na swoje stronie internetowej: https://r.pl/bezpieczne-
wakacje/aktualne-wytyczne. W serwisie tym znajduje się, uzupełniona o aktualne informacje, lista głównych destynacji pobytowych
pokazująca możliwości wykonania na destynacjach testów zwalniających z konieczności odbycia kwarantanny po powrocie do
Polski. Każdorazowo rezydenci Rainbow pomagali i pomaga w koordynacji całego procesu na miejscu dla osób chętnych. Koszt
dodatkowych testów ponosi klient.
Od końca marca 2022 roku weszła w życie aktualizacja rozporządzenia w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów
i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Rozporządzenie z dnia 25.03.2022 r., Dz.U. z 2022 roku, poz. 679). Zgodnie
z aktualizacją zniesiona została kwarantanna przyjazdowa dla wszystkich podróżujących powracających do Polski. Ponadto, od
28.03.2022 r. podczas przekraczania granicy nie ma obowiązku:
przedstawiania certyfikatu szczepienia,
wykonywania testów w kierunku zakażenia koronawirusem SARS-COV-2,
odbywania tzw. kwarantanny przyjazdowej.
Na koniec marca 2022 roku w dalszym ciągu przed przekroczeniem granicy należało wypełnić Kartę Lokalizacji Podróżnego
https://www.gov.pl/web/gov/wypelnij-klp.
Klienci i destynacje
Tabela 3. Liczba uczestników imprez turystycznych w imprezach organizowanych przez Spółkę dominującą (Rainbow Tours S.A.) za rok 2021
w relacji do danych za rok 2020 i za rok 2019.
2021
2020
Dynamika 2021/2020
[%]
2021
2019
Dynamika 2021/2019
[%]
335 258
98 731
339,6%
335 258
491 008
68,3%
Najważniejszy dla Rainbow Tours S.A. i większości podmiotów branży turystycznej w Polsce jest sezon letni.
W roku 2020, z uwagi na sytuację związaną z pandemią koronawirusa SARS-CoV-2, a także czasokresy trwania nasilonych lub o
największym znaczeniu dla realizacji usług turystycznych obostrzeń, w miesiącach kwiecień-czerwiec 2020 roku Grupa nie
prowadziła działalności (całościowy lockdown w Polsce, zakaz ruchu lotniczego itd.), następnie w IV kwartale 2020 roku (z uwagi
na tzw. drugą falę pandemii) realizacja wyjazdów była istotnie ograniczona. Przed wystąpieniem pandemii i ogłoszeniem w Polsce
pierwszego lockdownu (od 13.03.2020 r.), w okresie miesięcy styczeń-luty 2020 r. i w pierwszej dekadzie marca 2020 r. Spółka
dominująca realizowała sprzedaż oferty na poziomach przewyższających poziomy sprzedaży w analogicznym okresie roku 2019.
Niestety z powodu pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 liczba uczestników imprez turystycznych w sezonie Lato 2020
(ograniczonym w praktyce do miesięcy lipiec-sierpień i część września 2020 roku i realizowanym w atmosferze niepewności i
nieufności do wyjazdów zagranicznych i pojawiających się pod koniec tego okresu negatywnych faktów związanych z pandemią)
wyniosła zaledwie 45 tys. klientów Rainbow Tours S.A. (wobec prawie 400 tys. dla oferty Lato 2019), co stanowiło około 11,3%
liczby uczestników w odniesieniu do sezonu Lato 2019. W efekcie pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 liczba uczestników imprez
turystycznych dla całego okresu roku 2020 stanowiła zaledwie około 20% liczby uczestników imprez turystycznych zanotowanej
dla roku 2019.
W roku 2021 (tu: funkcjonowanie Spółki w okresie stopniowego „odbudowywania” poziomów sprzedaży i istniejącego, choć
zmniejszającego się w porównaniu do roku 2020, wpływu pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 na działalność prowadzoną przez
Spółkę) w wyjazdach zorganizowanych przez firmę wzięło udział około 335,26 tys. uczestników, co w porównaniu z tym samym
okresem roku 2020 (tu: sprzedaż realizowana w warunkach istotnych obostrzeń wyjazdowych), kiedy to w wyjazdach
organizowanych przez firmę wzięło udział około 98,7 tys. uczestników) stanowiło wzrost liczby klientów o około 339,6%. Porównanie
liczby uczestników imprez turystycznych organizowanych przez Spółkę dominującą w roku 2021 do danych odnoszących się do
roku 2019 (tu: okres rekordowych z punktu widzenia Spółki dominującej wyników finansowych m.in. w zakresie poziomu
przychodów ze sprzedaży i zysku netto, jak również rekordowy z punktu widzenia rozwoju i sytuacji ekonomicznej szeroko
rozumianej branży touroperatorskiej) wskazuje na spadek liczby klientów dla roku 2021 (co jest zrozumiałe z uwagi na skutki
obostrzeń i pandemii koronawirusa SARS-CoV-2) i stanowiło około 68,3% liczby klientów, którzy w 2019 roku skorzystali z oferty
Spółki (w roku 2019 Spółka dominująca obsłużyła ponad 491 tys. klientów).
11
1.1.4. Opis branży i rynków, na których działa Grupa
Tendencje charakterystyczne dla branży i rynku usług turystycznych w roku 2020 i w roku 2021 były zasadniczo odzwierciedlone
w tendencjach dotyczących Grupy Kapitałowej Rainbow Tours i Spółki dominującej.
Wystąpienie w roku 2020 pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 miało nieoczekiwany wpływ na powszechne zagrożenie i
dezorganizację życia gospodarczego i społecznego na całym świecie, a także wpływ na osłabienie światowego wzrostu
gospodarczego, a być może także charakter trwalszej recesji gospodarczej i społecznej. Pandemia spowodowana koronawirusem
SARS-CoV-2 uderza bezpośrednio w gospodarkę realną znacznej większości państw, powodując spadek produkcji,
dezorganizację łańcuchów dostaw oraz spadek popytu zwłaszcza w sektorze usług, w tym m.in. w odniesieniu do lotniczego ruchu
pasażerskiego, turystyki, branży gastronomicznej, konsumpcji br kultury. Branża turystyczna (przez wielu określana, także z
uwagi na jej znaczenie dla wielu gospodarek światowych, szeroko, jako gospodarka turystyczna) jest branżą i gałęzią gospodarki,
która w jeden z największych stopni odczuła negatywny wpływ pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 i jest stosunkowo mocno
podatna i wrażliwa na zmiany koniunktury gospodarczej jako całości, m.in. z uwagi na to, turystyka stanowi dobro „drugiej
potrzeby” i stosunkowo silnie reaguje na wahania popytu w gospodarce globalnej. Niebagatelne znaczenie dla określenia skutków
pandemii dla branży turystycznej miała w tym wypadku również wrażliwość tej gałęzi gospodarki na niesprzyjające warunki
zewnętrzne związane z szeroko rozumianym bezpieczeństwem podróżnego. Wpływ pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 miał i
ma znaczenie dla wielu (w różnym stopniu) gałęzi działalności tworzących branżę turystyczną: hotele i pozostałe obiekty noclegowe,
restauracje itd., transport (kolejowy, lotniczy, morski, autokarowy), działalność touroperatorów i działalność około touroperatorska
(agenci itp.), wynajem nieruchomości na własny rachunek.
W okresie roku 2021 wpływ na działalność prowadzoną przez Grupę Kapitałową, a w tym przez Spółkę dominującą, również miała
pandemia wywołana rozprzestrzenianiem się na świecie koronawirusa SARS-CoV-2, której skutki w sposób niezwykle istotny
wpłynęły na wyniki finansowe Grupy przede wszystkim w roku 2020 (począwszy od miesiąca marca do czerwca 2020 roku Spółka
dominująca w praktyce nie prowadziła działalności gospodarczej organizatora turystyki, także mocno ograniczonej w związku z
tzw. drugą falą pandemii COVID-19, co w znaczący sposób wpłynęło na spadek poziomu sprzedaży realizowanej w ramach
działalności gospodarczej Grupy Kapitałowej Rainbow Tours i Spółki dominującej w 2020 roku). W konsekwencji występowania
kolejnych fal pandemii, trzeciej - mającej miejsce wiosną 2021 roku i czwartej - jesienią 2021 roku, wyniki finansowe roku 2021,
mimo zdecydowanej poprawy poziomów sprzedaży osiąganych w sezonie Lato 2021 (w okresie miesięcy czerwiec-wrzesień 2021
roku), również były obarczone negatywnymi skutkami związanymi z obniżeniem chęci do podróżowania przez potencjalnych
klientów. Ograniczanie możliwości świadczenia usług turystycznych w pełnym zakresie, łącznie lub jednostkowo miały we
wskazanych okresach (zwłaszcza w okresie roku 2020, ale też, w mniejszym stopniu, w roku 2021) wpływ na płynność, sytuac
majątkową oraz rentowność Spółki i Grupy. Rok 2021 dla Grupy Kapitałowej Rainbow Tours i Spółki dominującej, ale też całej
branży turystycznej, w tym turystyki wyjazdowej był w dużej mierze mimo niesprzyjających warunków (funkcjonowanie w okresie
kolejnych fal pandemii, choć w znacznym stopniu „oswojonej” w odbiorze restrykcji przez potencjalnych klientów – okresem
odbudowywania poziomów sprzedaży, powrotu zaufania do wyjazdów turystycznych. Mimo początkowych obaw co do poziomów
„odradzającej” się sprzedaży wycieczek i zainteresowania wyjazdami turystycznymi w ramach turystyki zorganizowanej rok 2021
w przypadku Spółki dominującej w efekcie był rokiem stosunkowo dobrych i zadowalających poziomów sprzedaży. Wartość
przychodów Spółki dominującej w roku 2021 stanowiła około 73% wartości sprzedaży zanotowanej w „normalnym” roku 2019 (w
przypadku liczby klientów, którzy skorzystali z oferty Rainbow, ilości klientów dla roku 2021 stanowiły około 66% liczby klientów w
roku 2019). W porównaniu do istotnie obciążonego skutkami pandemii SARS-CoV-2 roku 2020 wielkości te stanowiły i stanowią
zapowiedź istotnego poziomu odbudowywania zaufania konsumentów do zorganizowanych wyjazdów turystycznych (poziom
jednostkowych i skonsolidowanych przychodów ze sprzedaży za rok 2021 w relacji do sprzedaży za rok 2020 potroił się i wynosił
odpowiednio: w danych jednostkowych około 293% oraz w danych skonsolidowanych około 294,5%, w obu przypadkach oczywiście
na korzyść roku 2021).
Uzyskane w 2020 roku doświadczenie „radzenia” sobie z organizacją podróży w czasie pandemii i związanymi z nimi zmieniającymi
się restrykcjami i obowiązkami nakładanymi podczas przekraczania granic i wjazdu do krajów destynacji turystycznych pozwoliły w
2021 roku na zachowanie przez Spółkę i spółki Grupy pozytywnych tendencji w odbudowie poziomów sprzedaży notowanych w
roku 2019 i także w latach wcześniejszych. Niebagatelne znaczenie miały w tym wypadku również m.in. następujące czynniki:
realizowany, począwszy od końca 2020 roku i rozwinięty w pierwszych miesiącach 2021 roku program szczepień przeciwko
COVID-19 (zahamowany w drugiej połowie 2021 roku), nie tylko w Polsce, ale również w krajach stanowiących punkt
zainteresowania potencjalnych klientów Grupy i Spółki dominującej;
pozytywne nastroje konsumenckie utrzymujące się po „wygaszaniu” kolejnych fal pandemii (w różnych falach pandemii i jej
fazach) i „oswojenie” przez potencjalnych klientów z sytuacją funkcjonowania i korzystania z podróży w warunkach
obowiązujących restrykcji i obowiązków (obowiązkowe testowanie i wzrost akceptacji wśród klientów dla obowiązujących
przy przekraczaniu granic, w niektórych destynacjach, wymogów posiadania negatywnych testów COVID-19 itp.);
liberalizacja po wygaszeniu tzw. „trzeciej fali pandemii”, w ramach sezonu Lato 2021, protokołów sanitarnych w hotelach i
restauracjach, którym towarzyszyły też procesy otwierania atrakcji turystycznych, tj. muzea, zabytki, parki wodne itp.;
12
zmiana i wzrost zainteresowania potencjalnych klientów wyjazdami tzw. „egzotycznymi” (wyjazdy oferowane i realizowane
m.in. do takich destynacji jak: Dominikana, Meksyk, Zanzibar, Kenia, Tajlandia), m.in. z powodu braku lub stosunkowo
łagodnych restrykcji i ograniczeń sanitarnych w destynacjach „egzotycznych”;
realizacja zakupów w obszarze wyjazdów turystycznych w ramach tzw. „odłożonego popytu” na usługi turystyczne
(realizacja wyjazdów turystycznych niezrealizowanych z uwagi na „drugą” i „trzecią” falę pandemii COVID-19,
determinowana odłożonymi zasobami finansowymi oraz pozytywnymi nastrojami konsumenckimi po względnym powrocie
do normalnego funkcjonowania życia społecznego); związana z odłożonym popytem wysoka sprzedaż bieżąca nowych
rezerwacji dochodziła dla porównywalnych okresów nawet do poziomu około 77% wielkości z analogicznych okresów roku
2019;
stosunkowo duża baza klientów Spółki dominującej (kilkadziesiąt tysięcy) pierwotnie zakładających rezerwacje na wyjazdy
turystyczne na sezon wyjazdowy roku 2020, którzy zdecydowali się na przepisanie swoich rezerwacji do realizacji w terminie
późniejszym, w roku 2021, dodatkowo: stosunkowo duża baza klientów, którzy zdecydowali sna skorzystanie z tzw.
voucherów turystycznych, dotychczas niezmaterializowanych;
podejmowanie przez Zarząd Spółki dominującej szeregu działań mających na celu minimalizowanie ryzyka związanego z
pandemią wywołaną rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2, w tym m.in. poprzez wprowadzenie programu
redukcji kosztów i zobowiązań Spółki oraz aktywne korzystanie z pakietów pomocowych i osłonowych dla przedsiębiorców
wprowadzanych sukcesywnie na mocy stosownych decyzji Rządu Rzeczypospolitej Polskiej w ramach tzw. Tarczy
Antykryzysowej i Tarczy Finansowej (Spółka dominująca skorzystała m.in. z instrumentu pomocowego w postaci pożyczki
preferencyjnej w ramach tzw. Tarczy Finansowej dla Dużych Firm 1.0. i uzyskała pożyczkę w kwocie 24,8 mln zł, z której
kwota 18,6 mln zł została umorzona na rzecz Spółki; w roku 2022 Spółka dominująca skorzystała z finansowania
preferencyjnego w ramach Tarczy Finansowej dla Dużych Firm w kwocie około 2,9 mln zł; spodziewane umorzenie do
kwoty 2,2 mln zł).
Po stosunkowo słabym pod względem wartości sprzedaży i liczby rezerwacji turystycznych początku 2021 roku (tu: stosunkowo
niska wartość sprzedaży imprez turystycznych w miesiącach od stycznia do kwietnia 2021 roku), w drugiej części 2021 roku Spółka
dominująca (również zależne spółki „hotelowe”) zanotowała istotny i znaczący wzrost poziomów sprzedaży, który osiągnął szczyt
w najbardziej efektywnych w branży turystycznej miesiącach lipcu i sierpniu 2021 roku.
Wystąpienie w okresie sprawozdawczym roku 2021 tzw. „trzeciej fali pandemii” koronawirusa SARS-CoV-2, która przypadała na
drugą połowę lutego 2021 roku, ze szczytem na przełomie marca i kwietnia 2021 roku (zdarzenie o nietypowym charakterze i o
konsekwencjach dla prowadzonej przez Spółkę dominującą działalności) miało wpływ na działalność prowadzoną przez Spółkę
dominującą i Grupę Kapitałową w okresie I półrocza 2021 roku, głównie w okresie I kwartału 2021 roku, jednakże w związku z
istotnym polepszeniem nastrojów konsumenckich po odwołaniu „lockdownu” spowodowanego tzw. „trzecią falą pandemii”
(postępująca poprawa sytuacji epidemicznej w Polsce i na świecie, w tym w destynacjach turystycznych objętych ofertą
sprzedażową Grupy Kapitałowej), w okresie miesięcy kwietnia i maja 2021 roku nastąpiło polepszenie wyników sprzedażowych
realizowanych przez Spółkę dominująca w okresie II kwartału 2021 roku, które w okresie następnym, III kwartału 2021 roku
osiągnęły (również z uwagi na charakterystyczny dla branży turystycznej w Polsce i w Europie okres szczytu sezonu turystycznego)
wysoce zadowalające i przekraczające wstępnie założone wolumeny sprzedaży (prawie 2/3 wartości przychodów z działalności
touroperatorskiej Spółki dominującej dla okresu roku 2021 - sprzedaż wycieczek dla sezonu turystycznego „Lato 2021” - zostało
zanotowanych i zrealizowanych w III kwartale 2021 roku).
Wraz ze stopniowym odchodzeniem od restrykcji i ograniczeń obowiązujących w Polsce Spółka dominująca zanotowała stopniowy
powrót optymizmu konsumenckiego Polaków, co znalazło swój wyraz w zauważalnej w okresie II kwartału 2021 roku i znaczącej
w okresie późniejszym (III kwartał 2021 roku) rosnącej w sposób istotny sprzedaży bieżącej (nowych rezerwacji). Szczegóły w tym
zakresie Emitent przekazywał w treści raportów bieżących ESPI: Nr 16/2021 z 05.07.2021 r., Nr 19/2021 z 05.08.2021 r., a także
w treści raportów okresowych: za półrocze 2021 r. PSr 2021, który został opublikowany w dniu 30.09.2021 r. i za III kwartał 2021
r. QSr 3/2021, który został opublikowany w dniu 26.11.2021 r.
Wystąpienie i postępujący rozwój tzw. IV fali pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 w Polsce i w Europie, w ramach której eskalacja
liczby zakażeń przypadała od końca miesiąca października i była kontynuowana w kolejnych miesiącach 2021 roku w konsekwencji
miały wpływ na działalność prowadzoną przez Spółkę dominującą i spowolnienie osiąganych wzrostowych poziomów sprzedaży i
mniejszą liczbę rezerwacji i realizacji wyjazdów turystycznych w ramach kolejnego sezonu turystycznego „Zima 2021/2022”. W
związku z tym, że początek i rozwój tzw. IV fali pandemii dotyczył okresu po zakończeniu sezonu Lato 2021”, a jeszcze przed
praktycznym rozpoczęciem i przed szczytem sezonu „Zima 2021/2022”, gdzie tzw. destynacje egzotyczne (wyjazdy oferowane i
realizowane m.in. do takich destynacji jak: Dominikana, Meksyk, Zanzibar, Kenia, Tajlandia) należą do rejonów świata mniej
dotkniętych znaczącymi przyrostami liczby zakażeń, potencjalne negatywne skutki i ewentualne obostrzenia przeciwepidemiczne
związane z „czwartą falą pandemii” koronawirusa SARS-CoV-2 miały mniej istotny wpływ na realizację przez Spółkę dominującą
wyjazdów turystycznych w tych kierunkach. Nie mniej rozwój i utrzymywanie się w ramach IV fali pandemii koronawirusa tendencji
wysokiej liczby zakażeń i zgonów w związku z COVID-19 miał pośredni lub bezpośredni wpływ na działalność prowadzoną przez
Spółkę w IV kwartale 2021 roku oraz w I kwartale 2022 roku.
13
Z uwagi na stosunkowo wysoką liczbę nowych rezerwacji i materializację wystawionych voucherów wartość przychodów dla sezonu
„Lato 2021” (wycieczki realizowane w miesiącach: kwiecień – październik 2021 roku) zamknęła się na poziomie 936,6 tys. zł, tj. na
poziomie około 74,2% wartości analogicznego okresu normalnego” sezonu „Lato 2019” (wycieczki realizowane w miesiącach:
kwiecień – październik 2019 roku).
Trendy w wyborze kierunków letniego wypoczynku
Zgodnie z dostępnymi podsumowaniem roku 2021 przygotowanymi przez sieci tzw. multiagentów, tj. przez portal wakacje.pl i portal
travelplanet.pl najpopularniejszym kierunkiem wybieranym przez Polaków była inaczej, niż w okresach poprzednich Turcja,
która w roku 2021 wyprzedziła lidera kierunków wyjazdu w poprzednich latach, tj. Grecję.
Zgodnie z podsumowaniem roku 2021 przygotowanym przez portal wakacje.pl
5
klienci tego agenta wybierali głównie pobyty w
Turcji (24,9% udziału w sprzedaży), która w rankingach sprzedaży wyprzedziła Grecją, a na trzeciej pozycji pod względem
popularności znalazł się Egipt. Te trzy kierunki odpowiadały za 61,7% sprzedaży w Wakacje.pl w 2021 roku. Na kolejnych miejscach
rankingu popularności w wakacje.pl znalazły się kolejno: Hiszpania, Bułgaria, Dominikana, Cypr, Tunezja, Meksyk i Zjednoczone
Emiraty Arabskie. Informacje te wskazują na wzrosty popularności tzw. kierunków egzotycznych (w tym przypadku: Dominikana,
Meksyk i Zjednoczone Emiraty Arabskie).
Również zgodnie z opublikowanym przez portal travelplanet.pl „Raportem podróżnika 2022”, który podsumowuje rok 2021
6
klienci
tego multiagenta najczęściej wybierali wyjazdy do Turcji (27,20%), Grecji (21,41%) i Egiptu (15,59%). Łącznie 64,2% klientów
travelplanet.pl zdecydowało się na wyjazdy do tych trzech krajów. Na kolejnych pozycjach rankingu najpopularniejszych destynacji
wśród klientów travelplanet.pl znalazły się: Bułgaria (7,40%), Hiszpania (5,69%), Cypr (3,38%), Polska (3,10%), Wyspy Kanaryjskie
(2,99%), Albania (1,93%), Tunezja (1,86%) i Malta (1,75%).
Podobne tendencje dla 2021 roku i dominację „wielkiej trójki” wśród najbardziej popularnych destynacji wyjazdów wakacyjnych, tj.
Turcji, Grecji i Egiptu zanotował też portal fly.pl
7
. W roku 2021 spośród klientów fly.pl około 2/3 rezerwacji dotyczyło Turcji, Egiptu,
Grecji lub Bułgarii (prawie 64% rocznych obrotów fly.pl). W 2021 roku najwięcej klientów fly.pl rezerwowało wyjazdy do Turcji
(20,74%, wpłaty stanowiły 20,09% obrotów), do Egiptu (19,01%, wpłaty stanowiły 18,28% obrotów) i Grecji (17,47%, wpłaty
stanowiły 18,65% obrotów). Pozostałe najpopularniejsze kierunki wśród klientów fly.pl to: Bułgaria: udział 9,51% (6,97% obrotów),
Hiszpania: udział 7,82% (8,10% obrotów), Cypr: udział 5,55% (4,89% obrotów), Malta: udział 3,74% (2,21% obrotów), Tunezja:
udział 2,48% (1,76% obrotów), Albania: udział 2,39% (1,96% obrotów) oraz Dominikana: udział 1,32% (3,24% obrotów).
W przypadku Rainbow Tours S.A. czołówka rankingu najpopularniejszych kierunków różni się w stosunku do rankingu w/w
multiagentów, a to z korzyścią dla Grecji, do której z wyjazdów skorzystało 25,02% klientów Spółki i która wyprzedziła kierunek
turecki. Na kolejnych miejscach najpopularniejszych kierunków wyjazdowych w Rainbow Tours S.A. znalazły się: Turcja i Egipt (na
wyjazdy do tych pierwszych trzech krajów zdecydowało się łącznie 48,29% klientów Spółki) oraz Hiszpania, Dominikana, Meksyk,
Chorwacja (popularny kierunek z dojazdem własnym), Bułgaria, Włochy i Tunezja. Oferty Rainbow Tours wypoczynku w Polsce
(nowość od roku 2020) również zyskiwały na popularności w 2021 roku (około 1,5% wyjazdów zorganizowanych przez Spółkę).
Uwagę w podsumowaniu roku 2021 zwraca również istotnie rosnące zainteresowanie kierunkami tzw. egzotycznymi (w pierwszej
dziesiątce najpopularniejszych kierunków znalazły się Dominikana i Meksyk, a na dalszych miejscach (w drugiej dziesiątce) także
Kenia i Zjednoczone Emiraty Arabskie.
Na rok 2022 Rainbow Tours S.A. planuje ekspansję i rozszerzenie swojej oferty pobytowej o nowe hotele w Turcji. Po rozpoczęciu
działań ekspansyjnych obecnie Spółka dominująca ma w ofercie ponad 80 hoteli na wybrzeżu Morza Egejskiego i ponad 120 hoteli
na wybrzeżu Morza Śródziemnego. Około 70% hoteli z oferty tureckiej to hotele pięciogwiazdkowe, a 30% to nowe obiekty, na
polskim rynku dostępne tylko w Rainbow. Najbardziej znane hotele pięciogwiazdkowe objęte ofertą Rainbow to Regnum Carya,
Sherwood, IC Hotels, Kaya Hotels i Titanic Hotels. Zaznaczenia wymaga fakt, w kontekście napaści zbrojenj Rosji na Ukrainę i
obawy polskich turystów, że większość obiektów w ofercie tureckiej Rainbow to hotele niepopularne wśród Rosjan.
Termin rezerwacji
O ile w roku 2019 co raz bardziej popularne były rezerwacje typu first minute”, tj. rezerwacje dokonywane na trzy miesiące lub
wcześniej przed rozpoczęciem imprezy turystycznej (a to m.in. w związku z wprowadzeniem i upowszechnieniem w świadomości
klientów istnienia podwójnego systemu zabezpieczeń środków wpłacanych tytułem opłacenia wyjazdu turystycznego, tj. systemu
opartego o obowiązkowe gwarancje ubezpieczeniowe touroperatorów oraz o wpłaty na tzw. Turystyczny Fundusz Gwarancyjny, a
także polityką touroperatorów oferujących pakiety zachęt i bonusów w przypadku zakupu wyjazdów wakacyjnych z wyprzedzeniem,
w przedsprzedaży), to z uwagi na wystąpienie pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 i pojawienie się obaw, niepewności i nieufności
do wyjazdów zagranicznych i zamiar podejmowania decyzji wyjazdowych w oparciu o najbardziej aktualne informacje o warunkach
5
Źródło: „Raport 2021: Turcja wyprzedziła Grecję, kraje egzotyczne zyskały jeszcze więcej klientów”, 26.01.2022 r.; portal wakacje.pl;
https://media.wakacje.pl/172596-raport-2021-turcja-wyprzedzila-grecje-kraje-egzotyczne-zyskaly-jeszcze-wiecej-klientow
6
Źródło: „Raport podróżnika 2022”; portal travelplanet.pl; https://dsc.travelplanet.pl/mkt-tp/static-page/traveller-
report/raport_podroznika_2022.pdf
7
Źródło: „Fly.pl: Turcja, Egipt, Grecja i Bułgaria wzięły w 2021 roku 2/3 rynku”, 07.01.2022 r.; portal waszaturystyka.pl;
https://www.waszaturystyka.pl/fly-pl-turcja-egipt-grecja-i-bulgaria-wziely-w-2021-roku-2-3-
rynku/?utm_source=mailpoet&utm_medium=email&utm_campaign=waszaturystyka-pl-newsletter-nr-1895_581
14
dojazdu i pobytu na destynacjach turystycznych, w sezonie Lato 2020 i także w sezonie Lato 2021 najbardziej optymalnym
terminem rezerwacji była rezerwacja typu „last minute”.
Zgodnie z podsumowaniem roku 2021 przygotowanym przez portal wakacje.pl
8
oprócz rezerwacji typu „last minute” popularne
wśród klientów tego multiagenta były też rezerwacje dokonywane na kilka tygodni przed wylotem. Rezerwacje dokonywane w
formule „last minute” stanowiły bowiem 23%, a rezerwacje dokonywane w okresie od 31 do 90 dni stanowiły już 24%. Wycieczki
rezerwowane na 15-30 dni przed wyjazdem stanowił 20%.
Również zgodnie z podsumowaniem roku 2021 opublikowanym przez portal travelplanet.pl
9
w 2021 roku najbardziej popularne
były rezerwacje „last minute” (35,16% rezerwacji dokonanych do 10 dni). Dane dla kolejnych terminów rezerwacji dokonywanych
przez klientów tego multiagenta były następujące: rezerwacje w okresie 11-21 dni przed wyjazdem: 19,57%, rezerwacje w okresie
22-30 dni: 10,20%, rezerwacje w okresie 1-2 miesięcy przed wyjazdem: 17,58%, a rezerwacje w terminie powyżej 2 miesięcy:
17,49%.
Opcje pobytu / standard wyjazdu
W efekcie wysokiej liczby turystów wyjeżdżających w sezonie Lato 2021 (także w sezonie Lato 2020) do Turcji, Tunezji i Egiptu,
gdzie formuła „all inclusive” i hotele o standardzie pięciogwiazdkowym są tańsze, niż w innych popularnych krajach basenu Morza
Śródziemnego, najczęściej wybieranym standardem pobytu był standard „all inclusive” i „ultra all inclusive”.
Zgodnie z podsumowaniem roku 2021 przygotowanym przez portal wakacje.pl
10
spośród wszystkich klientów tego multiagenta
klienci, którzy decydowali się na pobyt z opcją „all inclusive” i ultra all inclusive” stanowili łącznie niewiele ponad 81% (w 2020 roku
było to prawie 76%). Popularność all inclusive rośnie w grupie klientów rodzin z dziećmi i stanowi 86,3% rezerwacji, przy dwóch
osobach dorosłych jest nieco niższa i wynosi niewiele ponad 79%.
Również zgodnie z podsumowaniem roku 2021 opublikowanym przez portal travelplanet.pl
11
w 2021 roku najbardziej popularnym
standardem pobytu wśród klientów tego multiagenta był standard „all inclusive” (83,06% klientów). Standard wyżywienia HB (dwa
posiłki; śniadania i obiadokolacje) wybrało 11,48% klientów ravelplanet.pl.
Średnia cena rezerwacji i pojedynczej imprezy
Według danych z powołanego raportu portalu wakacje.pl podsumowującego rok 2021 średnie wartości rezerwacji w roku 2021 były
większe niż w roku 2020. W 2021 rok klienci byli tego multiagenta skłonni byli wydać na wyjazd urlopowy średnio na rezerwację
6.814,09 (wobec średniej kwoty rezerwacji stanowiącej dla roku 2020 kwotę 5.707,95 zł). Zgodnie z wyjaśnieniami wakacje.pl
związane to było m.in. z decyzjami Polaków do rezerwowania w 2021 roku pobytów w obiektach o wyższym standardzie, często
pięciogwiazdowych z wyżywieniem w formule all inclusive, także ze wzrostem popularności podróży do dalekich krajów (wyjazdy
„egzotyczne”), które m.in. z uwagi na dłuższy lot są droższe od podróży do krajów basenu Morza Śródziemnego.
Zgodnie z powołanym raportem travelplanet.pl również średnia wartość rezerwacji klientów tego multiagenta była wyższa niż w
„normalnym” (tj. przed pandemią) roku 2019 i wyniosła dla roku 2021 średnio 6.290 (dla roku średnia wartość rezerwacji wyniosła
6.026 zł).
Otoczenie konkurencyjne
Zgodnie z przygotowanym przez Wiadomości Turystyczne w czerwcu 2021 roku i ostatnim opublikowanym i dostępnym
kompleksowym podsumowaniem przedstawiającym największe biura podróży roku 2020
12
(ocena dokonana na bazie danych za
rok 2020, przy braku danych dotyczących TUI Poland Sp. z o.o.), uzupełnionym o dane dotyczące TUI Poland Sp. z o.o.
opublikowane w terminie późniejszym i zebrane przez portal traveldata.pl (Wczasopedia)
13
do pierwszej trójki największych w 2020
roku biur podróży (touroperatorów) działających w Polsce niezmiennie i mimo różnego stopnia wpływu pandemii koronawirusa
SARS-CoV-2 na prowadzoną działalność organizatorów turystyki należały: TUI Poland, Biuro Podróży Itaka i Rainbow Tours.
Opublikowane w terminie późniejszym dane dotyczące wartości obrotów TUI Poland Sp. z o.o. za rok obrotowy 2019/2020 plasu
TUI Poland Sp. z o.o. na pozycji lidera sprzedaży w Polsce wycieczek i wyjazdów zorganizowanych (przychody TUI Poland Sp. z
o.o. za wskazany okres roku obrotowego 2019/2020 wyniosły 1.131,1 mln (wobec poziomu obrotów osiągniętego przez Biuro
Podróży Itaka za rok obrotowy 2020 w wysokości 720,05 mln zł i poziomu obrotów osiągniętego przez Rainbow Tours S.A. za rok
obrotowy 2020 na poziomie 403,90 mln zł)
14
. Po uzupełnieniu rankingu redakcji „Wiadomości Turystycznych” o opublikowane dane
8
Źródło: „Raport 2021: Turcja wyprzedziła Grecję, kraje egzotyczne zyskały jeszcze więcej klientów; portal wakacje.pl; op. cit.
9
Źródło: „Raport podróżnika 2022”; portal travelplanet.pl; op. cit.
10
Źródło: „Raport 2021: Turcja wyprzedziła Grecję, kraje egzotyczne zyskały jeszcze więcej klientów; portal wakacje.pl; op. cit.
11
Źródło: „Raport podróżnika 2022”; portal travelplanet.pl; op. cit.
12
Źródło: „Ranking 2021. Touroperatorzy. Chroniąc kapitał w destrukcyjnie zmiennym otoczeniu. Potwierdzone dane za rok 2020”; Wiadomości
Turystyczne; op. cit.
13
Źródło: „TUI Poland radził sobie z pandemią znacznie słabiej od innych organizatorów...:, portal traveldata.pl; 17.01.2022 r.;
http://www.traveldata.pl/220117analiza-cen-lato-cz.3.html
14
Źródło: „TUI Poland radził sobie z pandemią znacznie słabiej od innych organizatorów...”, op. cit.
15
na temat wyników finansowych TUI Poland Sp. z o.o. spółka Rainbow Tours S.A. plasuje się na trzeciej pozycji wśród działających
na polskim rynku touroperatorów (pod względem poziomu przychodów). Jak jzostało to wskazane w innej części niniejszego
sprawozdania, co raz bardziej istotną pozycję na rynku organizatorów turystyki wyjazdowej zajmuje Coral Travel Poland Sp. z o.o.
(podmiot realizujący wyjazdy głównie do Turcji; w roku 2021 na rekordowych pułapach pod względem obsłużonych na tym kierunku
klientach)
15
. Dane na temat największych touroperatorów działających na rynku polskim w 2021 roku zostaprzedstawione w
spodziewanych kolejnych opracowaniach podsumowujących rok 2021 publikowanych prawdopodobnie po terminie publikacji
niniejszego sprawozdania.
Oczywiście analiza rankingu za rok 2020 powinna zostać przeprowadzona przy zastrzeżeniu szczególnych warunków, w jakich w
2020 roku działali touroperatorzy w Polsce, ale też cała branża turystyki (działanie w niesprzyjających okolicznościach negatywnego
wpływu pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 na prowadzoną działalność). Na pewne zaburzenia w porównywalności” danych
może mieć też wpływ „przesunięty rok obrotowy TUI Poland Sp. z o.o. (od października danego roku do września następnego
roku; w tym przypadku od 10.2019 do 09.2020) w porównaniu z rokiem obrotowym pokrywającym się z rokiem kalendarzowym
wśród innych przedsiębiorstw objętych rankingiem, w tym w przypadku dwóch największych konkurentów TUI Poland, tj. Biura
Podróży Itaka i Rainbow Tours.
Dodatkowo pewną przewagę nad pozostałymi przedsiębiorstwami z branży organizatorów turystyki funkcjonującymi w Polsce z
pewnością może mieć TUI Poland Sp. z o.o., jako jedna z większych spółek z liczącej dziesiątki podmiotów grupy kapitałowej TUI,
a to w kontekście wysokiej kwoty wsparcia finansowego otrzymanego za pośrednictwem przedsiębiorstwa „matki” ze strony Rządu
Republiki Federalnej Niemiec. Trudna sytuacja TUI Group przed pandemią i wpływ na jego finanse kryzysu wywołanego
koronawirusem spowodowały, że TUI Group korzystała z co najmniej trzech programów pomocy Rządu Niemiec i akcjonariuszy,
która w sumie sięgnęła 4,8 miliarda euro
16
.
Pozycje poszczególnych biur turystycznych ulega zmianie w zależności od tego, według jakiego kryterium analizowane
osiągniecia touroperatorów. Dane biuro może zająć inną pozycję w zależności od tego, czy kryterium oceny stanowi wartość
przychodów, liczba obsłużonych klientów, wynik netto itp. Wszystkie wskaźniki z pewnością uległy pogorszeniu w specyficznym
roku 2020 zdominowanym przez negatywny wpływ pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 na prowadzoną przez przedsiębiorstwa
turystyczne działalność.
Tabela 4. Ranking liderów turystyki wyjazdowej w Polsce
17
Poz.
w 2020
Poz.
w 2019
Biuro podróży
Przychody z imprez
turystycznych (w mln zł)
Zysk (strata) (w tys. zł)
Liczba klientów (w tys. szt.)
2020
2019
2020
2019
2020
2019
1.
2.
TUI Poland
1 131,10 *
2 710,0 **
(170 000)
13 100
b.d.
981,0
2.
1.
Itaka
720,05
3 363,2
(23 248)
70 000 ***
183,0
889,0 ***
3.
3.
Rainbow Tours
403,90
1 612,2
(36 733)
37 182
98,7
491,0
4.
4.
Coral Travel
168,19
869,2
(11 532)
7 488
183,0
352,7
5.
6.
Exim Tours
88,36
280,9
(1 771)
467
36,6
117,5
6.
5.
Grecos Holiday
88,02
464,9
(9 883)
9 446
33,9
180,0
7.
7.
Sun&Fun Holidays
26,65
131,0
(4 087)
4 367
11,2
56,0
8.
12.
LTM Luxury Travel
21,68
44,5
143
737
1,6
3,2
9.
11.
Best Reisen
19,32
45
2 948
2 758
5,5
12,5
10.
22.
Wygoda Travel
16,22
16,2
7
50
5,3
8,0
* rok obrotowy od października 2019 r. do września 2020 r.
** rok obrotowy od października 2018 r. do września 2019 r.
*** dotyczy działalności w Polsce
Organizatorów wyjazdów działających na polskim rynku można podzielić na dwie grupy zapewniających pełną i zróżnicowaną
ofertę (np. Itaka, TUI Poland, Rainbow Tours) oraz skoncentrowanych na wybranych destynacjach (np. Grecos Holiday czy Coral
Travel). Opis otoczenia konkurencyjnego Rainbow Tours, tj. czterech, poza Rainbow Tours, liderów rankingów biur podróży został
15
Źródło: „Coral Travel: Najlepszy rok w historii firmy. Deszcz nagród dla sprzedawców”, 16.10.2021 r., portal turystyka.rp.pl;
https://turystyka.rp.pl/biura-podrozy/art19020581-coral-travel-najlepszy-rok-w-historii-firmy-deszcz-nagrod-dla-sprzedawcow
16
Źródło: „TUI zatrudnia o jedną trzecią mniej ludzi. Przez pandemię”, portal turystyka.rp.pl, 26.01.2021 r., https://turystyka.rp.pl/biura-
podrozy/52045-tui-zatrudnia-mniej-ludzi-o-jedna-trzecia-przez-pandemie
17
Źródło: „Ranking 2021. Touroperatorzy. Chroniąc kapitał w destrukcyjnie zmiennym otoczeniu. Potwierdzone dane za rok 2020”; Wiadomości
Turystyczne; op. cit.; ranking uzupełniony przez informacje na temat wyników finansowych TUI Poland Sp. z o.o. i omówionych w ramach
publikacji: „TUI Poland radził sobie z pandemią znacznie słabiej od innych organizatorów...”, op. cit.
16
przedstawiony poniżej
18
. Poniższe dane dotyczą roku 2020, przy czym dla roku 2021 (brak opublikowanych kompleksowych danych
większości przedsiębiorstw turystycznych) tendencje dotyczące „odbudowywania” poziomów sprzedaży, rentowności i wyników
finansowych branży turystyki wyjazdowej są zdecydowanie optymistyczne. W przypadku Rainbow Tours S.A. jednostkowe
przychody ze sprzedaży za rok obrotowy 2021 wyniosły 1.294.295 tys. zł, wobec 431.183 tys. zł wartości przychodów za rok 2020.
Oznacza to wzrost obrotu w roku 2021 o około 300,17%. W 2021 roku Spółka dominująca osiągnęła zysk netto w kwocie 19.052
tys. zł, wobec zanotowanej w 2020 roku jednostkowej straty netto w kwocie -29.898 tys. zł.
Do roku 2019 pozycję największego organizatora turystyki wyjazdowej w Polsce pod względem wartości przychodów ze sprzedaży
usług turystycznych utrzymywała Biuro Podróży Itaka (działające pod firmą Nowa Itaka Sp. z o.o.), która przewodziła rynkowi
turystyki wyjazdowej od roku 2009 i w ostatnim kompleksowym rankingu za „normalny” rok 2019 opublikowanym przez Wiadomości
Turystyczne Itaka Holdings (spółka matka wobec Nowa Itaka Sp. z o.o.) znalazła się na pierwszym miejscu pod względem
przychodów ze sprzedaży usług turystycznych. W ostatnim opublikowanym przez Wiadomości Turystyczne w/w rankingu za rok
2020, przy uwzględnieniu uzupełnionych danych dotyczących TUI Poland, Biuro Podróży Itaka pod względem przychodów z
działalności turystycznej zajęło druga pozycję i zostało wyprzedzone przez TUI Poland Sp. z o.o., działającą wraz ze spółką zależną
TUI Dystrybucja Sp. z o.o.
Biuro Podróży Itala oferuje szeroką i zróżnicowaną pod każdym względem paletę produktów w konkurencyjnych cenach. W 2016
roku kupiła znane czeskie biuro podróży Cedok. W roku 2017 założyła spółkę touroperatorską na Litwie i na Łotwie. Itaka dysponuje
również firmami turystycznymi w Hiszpanii (Fuerte Itaka), w Turcji (Adalar i Traveyo) i planowała otworzenie kolejnych w Grecji.
Zgodnie z danymi publikowanymi przez Wiadomości Turystyczne obroty prezentowane przez Biuro Podróży Itaka za rok 2020
wyniosły 720,1 mln (rok wcześniej: 3,36 mld zł), co oznacza spadek wartości przychodów rok do roku o około 78,6%. W 2020
roku Biuro Podróży Itaka obsłużyło 183 tys. klientów, rok wcześniej było to 889 tys. osób, tj. o 79,42% więcej. Wynikowo w
pandemicznym roku 2020 większość podmiotów rynku usług turystycznych zanotowało stratę netto. Biuro Podróży Itaka
zanotowała za rok 2020 stratę netto w wysokości -23,2 mln ; dla porównania w roku 2019 zanotowało zysk netto w kwocie 70 mln
zł. Rentowność zanotowana przez Biuro Podróży Itaka za rok 2020 (przy zmniejszonych przychodach i stracie netto) była ujemna
i wyniosła -3,2%, co plasuje Itakę, będące dużym touroperatorem na rynku w Polsce, na dziewiątym miejscu pod względem
rentowności w specyficznym, obarczonym skutkami pandemii rokiem 2020.
TUI Poland Sp. z o.o. jest częścią największego europejskiego koncernu turystycznego TUI Group. W związku z zastosowaną,
nową polityką obniżania cen i dostosowaniem swojej oferty do nowych klientów z mniejszych miast i miejscowości (tańsze hotele
trzygwiazdkowe, itp.), TUI Poland począwszy od sezonu 2016/2017 (rok obrotowy kończy się 30 września) i w kolejnych latach
obrotowych zanotowała dynamiczny wzrost przychodów „rok do roku”. W roku 2017 pozwoliło to temu touroperatorowi na awans
na drugą pozycję w zestawieniu największych biur podróży w Polsce pod względem przychodów. Przychody TUI Poland za rok
2017/2018 zamknęły się zaś rekordową kwotą 2,185 mld , co stanowi wzrost o około 58,7%, osiągając w roku 2018/2019 kolejną
rekordową wartość 2,710 mld , co z kolei stanowi wzrost o około 24,1% w stosunku do przychodów za okres poprzedzający. W
roku obrotowym 2019/2020, obejmującym specyficzne (z powodu pandemii COVID-19) warunki prowadzenia działalności przez
przedsiębiorstwa turystyczne, TUI Poland osiągnęła najwyższą wartość przychodów spośród wszystkich touroperatorów
działających na rynku polskim. Według opublikowanych danych za rok obrotowy 2019/2020 przychody zamknęły się kwotą 1.131,1
tys. zł, a w okresie tym strata netto wyniosła 170 mln zł (w 2019 roku spółka ta osiągnęła zysk netto w wysokości 13,1 mln zł). W
roku 2019 TUI Poland obsłużyła 981 tys. turystów (rok wcześniej było to prawie 839 tys. klientów). TUI Poland Sp. z o.o. nie
opublikowała danych na temat liczby klientów, którzy w „pandemicznym” roku 2020 skorzystało z wycieczek oferowanych przez
TUI Poland. W prowadzonej działalności TUI Poland niewątpliwie pomaga fakt bycia częścią konglomeratu turystycznego
skupiającego nie tylko usługi touroperatorskie, ale też posiadającego własne hotele, statki wycieczkowe oraz świadczącego usługi
(np. wycieczki fakultatywne) na rynkach docelowych. Daje to m.in. szanse wykorzystania bieżących możliwości pozyskiwania
miejsc hotelowych i innych usług świadczonych w ramach TUI Group. W kontekście pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 fakt ten
dał TUI Poland dodatkową korzyść w postaci możliwości skorzystania z wysokich kwot pomocy finansowej na wsparcie z uwagi na
negatywne skutki pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 (w porównaniu do kwot pomocy otrzymanych przez polskie biura podróży)
udzielonej TUI Group przez Rząd Niemiec (oraz przez akcjonariuszy), która w sumie sięgnęła kwoty około 4,8 mld euro.
Coral Travel (dawnej Wezyr Holidays) należy do dużej tureckiej grupy turystycznej OTI Holding z siedzibą w Stambule, dla której
kluczowym rynkiem jest Rosja. W poprzednich latach touroperator koncentrował ofertę na organizacji wyjazdów do Turcji, a także
do Egiptu. Wydarzenia sezonu turystycznego w 2015 r. spowodowały duży spadek liczby turystów na tych kierunkach, który w 2016
r. jeszcze się pogłębił. W 2017 roku Coral Travel Wezyr Holidays nie zmienił pozycji w rankingu krajowych biur podróży, ale wyraźnie
odzyskiwał udział w rynku, po tym jak jego interesy ucierpiały w związku z próbą przewrotu politycznego w Turcji w 2016 roku. W
sytuacji powrotu w roku 2018 dobrej koniunktury na wyjazdy do Turcji i Egiptu Coral Travel niejako w naturalny sposób osiągnął
bardzo istotny wzrost, tym bardziej że ceny wyjazdów oferowane przez niego należały do najkorzystniejszych. Pozwoliło to Coral
Travel na awans na czwartą pozycję, pod względem wartości przychodów i wyprzedzenie Grecos Holiday, na której to pozycji Coral
Travel wzmocniło się również w roku 2019.
18
Informacje podane w opisie otoczenia konkurencyjnego na podstawie: „Ranking 2021. Touroperatorzy. Chroniąc kapitał w destrukcyjnie
zmiennym otoczeniu. Potwierdzone dane za rok 2020; op. cit.
17
W specyficznym pandemicznym roku 2020 przychody Coral Travel ze sprzedaży imprez turystycznych wyniosły jedynie 168,9 mln
zł, wobec wartości przychodów za 2019 rok (które wyniosły za ten okres 869,18 mln zł) oznacza dynamikę spadku przychodów o
około 80,65%. Za rok 2020 Coral Travel zanotowało stratę netto w wysokości -11.532,5 tys. (w 2019 roku podmiot ten osiągnął
zysk netto w wysokości 7.488 tys. zł). Zanotowana za rok 2020 strata netto i przy podanej wartości przychodów rentowność Coral
Travel za ten okres wyniosła -6,9%. W roku „pandemicznym” roku 2020 Coral Travel obsłużyło 72,1 tys. klientów, co oznacza w
stosunku do roku poprzedniego (352,7 tys. klientów) dynamikę spadku rentowności na poziomie -79,56%. W sprzedaży Coral
Travel bazuje głównie na sieci agentów turystycznych, ale rozwija też sieć firmowych salonów sprzedaży, choć w umiarkowanym
zakresie. W związku z tym, że Coral Travel m.in. z uwagi na powiązania właścicielskie (udziałowcem Coral Travel jest turecka
spółka OTI Holding A.S.) w roku 2021 z wysokim prawdopodobieństwem stał się liderem wyjazdów do Turcji spośród
touroperatorów działających w Polsce, spodziewane przez Coral Travel ostateczne dane za rok 2021 mają być rekordowe, nawet
większe, niż w „normalnym”, przedpandemicznym roku 2019. Ten wzrost ponad osiągnięcia z sezonu 2019 według założeń ma
wynieść około 5%. Zgodnie z podawanymi wstępnymi informacjami medialnymi
19
wzrosty przychodów Coral Travel w 2021 roku
(podobnie jak liczba klientów, którzy skorzystali z oferty tej spółki w 2021 roku) mają być większe niż pierwotnie zakładany wzrost
o 40-42%. Według przewidywań Coral Travel z października 2021 roku liczba klientów ma wynieść 370 tys. (podczas gdy w 2019
roku było to 355 tys.). Jeśli chodzi o obroty, w 2019 roku wyniosły one prawie 870 mln , a według przewidywań włodarzy Coral
Travel w roku 2021 mają sięgnąć 920 mln . Już w latach wcześniejszych udział w obrocie realizowanym przez Coal Travel
wycieczek do Turcji stanowił około 50%. Według przewidywań Coral Travel w 2021 roku odsetek klientów Coral Travel, którzy
wybrali się z tym biurem podróży do Turcji ma stanowić około 70%. Pozostałe 30% to w kolejności znaczenia: Egipt (18%) oraz
Grecja, Bułgaria i Tunezja.
Grecos Holiday Sp. z o.o. specjalizuje się w obsłudze wyjazdów do Grecji. W „pandemicznym” roku 2020 przychody Grecos Holiday
z działalności turystycznej wyniosły 88,02 mln zł. W roku 2019 przychody te wyniosły 464,86 mln zł (w roku 2018 522,78 mln zł).
Spółka stopniowo poszerzała ofertę produktów o nowe wyspy oraz zwiększa katalog imprez objazdowych. W roku 2018 dynamika
rozwoju Grecos Holiday była mniejsza, gdyż na jego niekorzyść zaczęło już działać jednocześnie znaczące zaangażowanie w
segment klientów premiowych i słabnięcie wzrostu ruchu turystycznego do Grecji (na rzecz Turcji i Egiptu). W roku 2019 Grecos
Holiday zdecydowała o zmniejszeniu programu sprzedażowego (być może w kontekście walki cenowej i dużych obniżek cen z roku
2018). Wynik netto za rok 2020 w przypadku Grecos Holiday zamknął się kwotą straty netto w wysokości -9.883,5 tys. (za rok
2019 spółka ta zanotowała zysk netto w wysokości 9.446 tys. zł), co daje rentowność za rok 2020 na poziomie -11,2%. Grecos
Holiday od kilku lat opiera swoją działalność na systemie agencyjnym, współpracując z rozbudowaną siecią biur agencyjnych. W
„pandemicznym” roku 2020 Grecos Holiday obsłużyło 33,96 tys. klientów, wobec 180 tys. klientów w roku 2019 i 218 tys. klientów
w roku 2018.
1.1.5. Główne tendencje i czynniki mające wpływ na rozwój branży i Grupy
W okresach dotyczących lat obrotowych 2020 i 2021 najistotniejszym i podstawowym czynnikiem (w tym wypadku: o charakterze
zewnętrznym) mającym istotny wpływ na rozwój przedsiębiorstwa Emitenta i całościowo na działalność Grupy Kapitałowej Rainbow
Tours była pandemia koronawirusa SARS-CoV-2 i jej skutki wpływające bezpośrednio i pośrednio na szeroko rozumianą branżę
turystyczną, a to również w kontekście funkcjonowania gospodarki światowej dotkniętej negatywnymi skutkami pandemii,
ograniczeniami i restrykcjami wprowadzanymi w celu zapobiegania zakażeniom i chorobie COVID-19. Mimo, w 2021 roku
zaobserwować można było stopniowe „oswajanie” sytuacji istnienia pandemii, ale w warunkach jej stopniowego wygaszania po
wystąpieniu kolejnych fal pandemii, skutki pandemii dla funkcjonowania branży turystycznej w przyszłych okresach również będą
miały znaczenie. Zgodnie z informacjami i podsumowaniem 2021 roku przedstawionymi przez Turystyczny Fundusz Gwarancyjny
w roku 2021 z biurami podróży z Polski wyjechało 3,96 mln klientów, co oznaczało o około 265% więcej niż w stricte pandemicznym
roku 2020, ale w dalszym ciągu o około 49% mniej niż w „normalnym” (przedpandemicznym) roku 2019
20
. W dalszym ciągu istnieje
mające znaczenie dla rozwoju i przywracania „normalności” w turystyce wyjazdowej pewne (ograniczane i tracące na znaczeniu w
miarę wychodzenia ze szczytów kolejnych fal pandemii) negatywne postrzeganie sytuacji pandemicznej i popandemicznej.
W związku z nieuzasadnioną agresją wojskową Federacji Rosyjskiej na terytorium Ukrainy począwszy od 24.02.2022 r. i
wywołanym nkonfliktem zbrojnym, podstawowego i być może najbardziej istotnego znaczenia z perspektywy oceny przyszłych
czynników mających wpływ na rozwój Grupy Kapitałowej Rainbow Tours w następnym, bieżącym 2022 roku obrotowym nabiera
właśnie materializujące się ryzyko związane z sytuacją polityczno-gospodarczą na świecie w związku z przedmiotowym konfliktem
zbrojnym. Zarząd Spółki dominującej zwraca uwagę na potencjalny wpływ tych czynników ryzyka (i ich łącznego lub jednostkowo
potencjalnego negatywnego wpływu na płynność, sytuację majątkową oraz rentowność Spółki dominującej i spółek Grupy) m.in.
na:
utrzymujące się długookresowo lub średnioterminowo niekorzystne poziomy cen na rynku paliwowym (w perspektywie krótko-
lub średnioterminowej Spółka dominująca wprowadza do umów czarterowych zapisów o stosowaniu średnich cen paliwa z
19
Źródło: „Prezes Coral Travel: Co drugi klient biura podróży poleciał do Turcji z nami”, 25.11.2021 r.; portal turystyka.rp.pl;
https://turystyka.rp.pl/biura-podrozy/art19134271-prezes-coral-travel-co-drugi-klient-biura-podrozy-polecial-do-turcji-z-nami
20
Źródło: „Raport: Cztery miliony klientów biur podróży, ponad połowa wybrała zagranicę”; serwis internetowy turystyka.rp.pl; 25.02.2022 r.;
https://turystyka.rp.pl/biura-podrozy/art35758001-raport-cztery-miliony-klientow-biur-podrozy-ponad-polowa-wybrala-zagranice
18
okresów wcześniejszych oraz stosuje bufory kalkulacyjne, zakładające kurs paliwa wyższy od ceny rynkowej obowiązującej
w danym momencie),
destabilizację i wzrost kursów na rynku walutowym, w tym w szczególności związanych z osłabieniem złotego polskiego
(PLN) w odniesieniu do walut rozliczeniowych: dolara amerykańskiego (USD) i euro (EUR),
co potencjalnie może skutkować obniżeniem poziomów rentowności sprzedawanych wycieczek i prowadzonej działalność, a w
związku z tym na obniżeniem kwoty przepływów pieniężnych netto i większe zapotrzebowanie na finansowanie zewnętrzne,
negatywne zmiany warunków finansowania lub ograniczenie finansowania bankowego.
Oferta produktowa realizowana przez Spółkę dominującą na terytorium Rosji lub Ukrainy miała nieznaczący wolumen (głównie
wycieczki objazdowe) i nie stanowiła istotnego udziału w sprzedaży realizowanej w ramach podstawowej działalności Spółki. Spółka
dominująca dokonała anulacji/zawieszenia realizacji wszystkich programów turystycznych realizowanych na terenie Federacji
Rosyjskiej planowanych na rok 2022 i następne. Ponadto Spółka dominująca dokonała anulacji/zawieszenia ofertowania podróży
lotniczych uwzględniających połączenia realizowane przez rosyjskie linie lotnicze Aerofłot i Rossiya oraz anulacji/zawieszenia
ofertowania jakichkolwiek pobytów w hotelach na terenie Federacji Rosyjskiej oraz w hotelach sieci kapitałowo powiązanych z
Rosją w innych krajach na świecie.
Sytuacja mająca miejsce na Ukrainie nie ma wpływu na program lotów Rainbow. Wszystkie zaplanowane operacje lotnicze
odbywają się bez zmian. Samoloty czarterowe nie mają wyznaczonych tras i nie latają ani nad Ukrainą, ani nad Rosją. wnież
imprezy zaplanowane w oparciu o samoloty rejsowe, takimi liniami, jak: Emirates, Lufthansa, KLM, Air France, Fly Dubaj czy Turkish
Airlines, są realizowane na trasach, które nie są wyznaczone nad terytorium Ukrainy i Rosji.
Oczywiście w dalszym ciągu znaczenie z perspektywy określania zewnętrznych i wewnętrznych czynników istotnych dla rozwoju
przedsiębiorstw z branży turystycznej, mają czynniki obiektywne różnej natury, w tym nabierające znaczenia i istotnych
uwarunkowań w związku z wojną prowadzona przez Federację Rosyjską na terytorium Ukrainy, tj. m.in.:
czynniki społeczne i społeczno-ekonomiczne (np. poziom nastrojów konsumenckich, które szczególnie istotne dla
popytu na towary i usługi dalszej potrzeby, kształtowanie się poziomu i dynamiki realnych dochodów gospodarstw
domowych, a zwłaszcza zasadniczego ich czynnika, którym są realne wynagrodzenia, wpływ wzrostu świadczeń
społecznych, wydarzenia sportowe o dużym znaczeniu doświadczenia lat poprzednich wskazują, że mają one
negatywny wpływ na liczbę wyjazdów turystycznych itp.),
czynniki makroekonomiczne (np. poziom i dynamika zmian cen imprez turystycznych, kształtowanie się kursów polskiej
waluty, zwłaszcza w relacji do dolara amerykańskiego i euro, kształtowanie się cen ropy naftowej, perspektywy rozwojowe
polskiej gospodarki, w tym dynamika rozwojowa PKB, związane z utrzymywaniem się dotychczas korzystnej koniunktury
gospodarczej w Polsce, której sprzyjała rosnącemu popytowi konsumpcyjnemu, nowe gospodarcze propozycje
programowe Rządu Rzeczypospolitej Polskiej itp.),
czynniki polityczne (zmiany sytuacji geopolitycznej i ewentualne konflikty zbrojne i zamachy terrorystyczne w różnych
częściach świata, które wpływać mogą na decyzje wyjazdowe Polaków i kierunki ich podróży, szczególnie w okresie
następującym bezpośrednio po wydarzeniu itp.),
czynniki klimatyczne (np. czynnik wsparcia koniunktury w zakresie wyjazdów zagranicznych przy mało korzystnej aurze
pogodowej w Polsce itp.).
W związku z powyższym, w ocenie Zarządu Spółki na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania, czynnikami mogącymi mieć
najbardziej istotny wpływ na kształtowanie się perspektyw funkcjonowania sektora usług turystycznych w Polsce i na całym świecie
w roku 2022 (pośrednio także w latach źniejszych), a tym samym podstawowy wpływ na rozwój przedsiębiorstwa Spółki
dominującej i Grupy Kapitałowej w perspektywie bieżącego roku obrotowego 2022 będą miały:
skala i wpływ oraz czasokres występowania negatywnych skutków lub oczekiwań i przewidywań, co do ewentualności
eskalacji wojny mającej miejsce na terytorium Ukrainy na funkcjonowanie gospodarki polskiej i światowej, związanych
np. z: poziomem nastrojów konsumenckich, utrzymującym się długookresowo wzrostem cen paliw (np. w sytuacji
przyjęcia przez Rząd RP i rządy państw Unii Europejskiej i innych państw europejskich polityki embarga na nośniki energii
i surowce energetyczne z Rosji i wpływu tej polityki na wzrost cen energii w skali światowej i lub w skali Europy) oraz
utrzymującym się negatywnym długookresowo wpływem konfliktu na kurs złotego wobec kursów euro i dolara
amerykańskiego (walut istotnych z punktu widzenia Emitenta);
skala i czasokres występowania skutków pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 oraz zachorowań na COVID-19, a także
tempo „odmrażania” działalności organizatorów turystyki oraz przedsiębiorstw działających w branży i powiązanych z
branżą turystyczną po ewentualnych potencjalnie możliwych kolejnych falach pandemii oraz tempo „powrotu do
normalności” w takiej sytuacji (wygaszanie lub wprowadzanie rozwiązań korygujących etapowo odejście od
wcześniejszych obostrzeń); skala tego wpływu będzie uzależniona od wystąpienia różnych scenariuszy rozwoju i
czasokresu trwania przedmiotowej sytuacji kryzysowej na rynkach turystycznych na świecie.
19
Możliwy spadek zaufania Polaków do podróżowania w związku z pogorszeniem nastrojów z uwagi na konflikt zbrojny i wojnę na
terytorium Ukrainy (lub ewentualnym wystąpieniem kolejnej fali pandemii koronawirusa SARS-CoV-2) mogą mieć wpływ na rozwój
branży turystyki zorganizowanej, podobnie jak rosnąca inflacja, wzrost stóp procentowych, skutkujące możliwoścwystąpienia
stagnacji gospodarczej i rosnące ceny ropy naftowej, co ma bezpośrednie przełożenie na koszt biletów lotniczych. Negatywne
czynniki wpływać mogą na odkładanie decyzji o wyjazdach turystycznych na później.
Przy uwzględnieniu istotnego znaczenia w/w czynników o charakterze globalnym (pandemia koronawirusa SARS-CoV-2, konflikt
wojenny na Ukrainie) wpływ na kształtowanie się perspektyw funkcjonowania sektora usług turystycznych w Polsce i na całym
świecie w roku 2022 będą miały pozytywne i optymistyczne tendencje dotyczące tego obszaru gospodarki i aktywności człowieka,
które zarysowały się i miały miejsce już na początku 2022 roku:
postępujące znoszenie restrykcji, ograniczeń i protokołów sanitarnych w wielu krajach destynacji turystycznych po
szczycie piątej fali pandemii
Wiele krajów, w tym będących popularnymi (i obsługiwanymi przez Rainbow) destynacjami turystycznymi, rozpoczęło
procesy odchodzenia od restrykcji przyjazdowych lub restrykcji związanych z ograniczeniami w transporcie wewnętrznym
i w dostępności do restauracji, hoteli itp., wprowadzanych uprzednio w celu przeciwdziałania pandemii COVID-19. Od
15.03.2022 r. podróżni wybierający się do Grecji nie muszą wypełniać formularza lokalizacyjnego PLF, a od 05.03.2022
r. w bufetach hotelowych nie muszą nakładać jedzenia w foliowych rękawiczkach jednorazowych
21
; znoszenie
ograniczeń i restrykcji antycovidowych i wprowadzanie innych ułatwień realizuje wiele kr